Damrak blijft kwetsbaar

Ondanks een lawine van slecht nieuws wist de AEX-index deze week de schade binnen de perken te houden.

De economische wind is guur. Of zoals de voorzitter van de Federal Reserve, Ben Bernanke, het vrijdag samenvatte: 'De economische storm die vorig jaar opstak, is nog niet gaan liggen en heeft geleid tot de meest uitdagende economische omstandigheden sinds mensenheugenis.' Ook deze week waren er veel signalen die erop wijzen dat de storm nog lang niet is uitgeraasd. Ofschoon het Nederlandse consumentenvertrouwen in augustus licht is gestegen, was het de twaalfde maand op rij dat de indicator een negatieve score aangaf. Andere signalen wijzen eveneens op afzwakking. Het Verenigd Koninkrijk zag in het tweede kwartaal de economische groei steken op een minimaal plusje van 0,2%, het zwakste kwartaal sinds 1992. Op het Europese vasteland lieten de fabrieksorders in juni met een min van 7,4% de snelste daling sinds 2001 zien. In de VS stijgt de inflatie sneller dan verwacht en de huizenmarkt bereikte er een nieuw dieptepunt. Hierdoor leek de AEX-index de gehele week op een verlies af te stevenen. Op de laatste handelsdag werd echter een groot deel van de schade weggewerkt.

Fannie en Freddie
Niet alleen macrocijfers wijzen op zwaar weer, uit de hoek van de financiële sector is het nieuws ook weinig hoopgevend. Het afgelopen weekend staken geruchten de kop op dat Fannie Mae en Freddie Mac, de grootste spelers op de Amerikaanse hypotheekmarkt, nog dieper in de problemen zitten. Beleggers vrezen voor nationalisatie van beide instellingen. Maandag becijferde het Amerikaanse zakenblad Barron's dat Freddie Mac nu een negatief eigen vermogen heeft van $ 50 mrd. Het blad verwacht dat het slechts een kwestie van tijd is voordat de Amerikaanse regering Fannie en Freddie zal moeten nationaliseren. In New York daalde de koers daarop met 20%. Het aandeel, waar vorig jaar om deze tijd nog ruim $ 65 voor moest worden betaald, noteert nu rond de $ 3. Bij Fannie Mae is het koersverloop even dramatisch. Een aandeel gaat nu voor minder dan $ 5 van de hand, tegen circa $ 70 twaalf maanden geleden.

Het slechte nieuws zorgde ook in Europa voor druk op de financiële waarden. Op Beursplein 5 leverde dit verliezen op voor ING (-4,3%) en Aegon (-2,4%), al werden deze aan het eind van de week deels weggepoetst. Het veelgeplaagde Fortis zette met topman Maurice Lippens een charmeoffensief in door aan aandeelhouders zijn verontschuldigingen aan te bieden wegens het misleiden van beleggers bij het ophalen van kapitaal eind juni. Tevens wees Lippens met een beschuldigende vinger richting de Europese Commissie. De bank-verzekeraar zou hebben gevraagd minder streng om te gaan met de eis 10% van ABN Amro Nederland door te moeten verkopen. 'We hebben commissaris Neelie Kroes gesmeekt', aldus Lippens. Kroes weet echter van niets: 'Hij heeft absoluut niet voor mij op de knieën gelegen. Lippens heeft mijn mobiele nummer. Hij heeft mij echter helemaal niet benaderd.' Het aandeel Fortis blijft de grootste verliezer van het lopende beursjaar en daalde deze week ruim 5%.

Grondstoffen in de lift
Waar banken en verzekeraars voor druk zorgden, boden aandelen in de grondstoffensector deze week tegenwicht. Sinds midden juli daalden de prijzen van olie en andere grondstoffen met meer dan 20% op de verwachting dat de vertragende wereldeconomie de vraag naar basisstoffen gaat raken.

Deze week liepen de prijzen weer op. De olieprijs werd gestuwd door oplopende spanningen tussen de VS en Rusland. Polen stemde deze week in met de plaatsing van een Amerikaans antiraketschild. Rusland zei donderdag dat het zou reageren met meer dan alleen diplomatiek protest als de VS doorgaan met hun plan om een raketschild in Polen te plaatsen. De meningen over het verdere verloop van de olieprijs lopen uiteen. Waar de ene econoom denkt dat de prijs van het zwarte goud verder zal zakken wegens een dalende consumptie en vraag, herhaalde Goldman Sachs dat de olieprijs het record van ruim $ 147 dit jaar weer zal opzoeken wegens een sterke vraag vanuit de opkomende markten.

In Amsterdam profiteerden oliewaarden als Shell (+3,6%) en maritiem dienstverlener SBM Offshore (+2,6%) in de AEX. Bodemonderzoeker Fugro sloot op weekbasis 7,8% hoger.

Speculeren met TNT
Al weken speelt het gerucht dat logistiek bedrijf TNT wordt overgenomen door branchegenoot UPS. Het aandeel TNT is daardoor al weken onderwerp van speculatie. Een Amerikaans bod nadert volgens de Britse krant The Times nu met rasse schreden. De krant meldde vrijdag als 'gerucht van de dag' dat een bod van UPS op TNT dit weekend op stapel staat. Hierbij zou UPS euro 34 tot euro 38 per aandeel willen bieden. De AEX-index die in september weer wordt aangevuld tot 25 fondsen, lijkt daarmee dit jaar na Corporate Express, Hagemeyer, Vedior en Tele Atlas, met TNT weer een grote naam te verliezen. Aandeelhouders van TNT zullen hier niet mee zitten, want TNT was met een winst van 7,9% de grote winnaar onder de hoofdfondsen.

Arnold Tankuş is redacteur van Het Financieele Dagblad. E-mail: tankus@fd.nl
© 2008 Het Financieele Dagblad