donderdag 31 januari 2008

Bankieren in 2020: dankzij internet wordt de klant eindelijk echt koning bij een bank

Deze week verscheen het boek 'Bankieren in 2020'. Conclusie: internet heeft de klant tot de bepalende factor voor een bank gemaakt.

Amsterdam
De toekomst voorspellen blijft lastig. De schrijvers van het boek Bankieren in 2020 hebben toch een poging gewaagd. 'Bedrijven en banken moeten niet van kwartaalcijfer naar kwartaalcijfer rennen. Er moet een visie voor de lange termijn worden ontwikkeld om op die manier waarde te creëren voor de klant', zegt Diederick van Thiel. Samen met John Goedee en Will Reijnders is hij een van de schrijvers van dit boek, dat is uitgebracht naar aanleiding van de tienjarige samenwerking tussen de Tias Nimbas Business School en ING Nederland.

Volgens Van Thiel, sinds twee jaar directeur marketing particulieren bij ING, is het jaartal 2020 bewust gekozen. Rond die periode komt de economie aan het einde van de vijfde Kondratieff-cyclus. Dit is een periode van economische groei met een duur van 20 tot 25 jaar. 'Deze cyclus begint meestal met een innovatie, zoals ooit de stoommachine. Nu is de innovatie internet', legt hij uit.

Door de snelle ontwikkeling van internet is er sprake van een trendbreuk in de bedrijfsvoering: 'Na de Tweede Wereldoorlog lag de nadruk van bedrijven op het creëren van aandeelhouderswaarde: een hogere koers en meer dividend. Deze periode nadert haar einde en verschuift naar het creëren van waarde voor de klant.'

Financiële instellingen moeten dit structureel aanpakken om te kunnen blijven groeien. 'De kostenbesparingen lopen op een eind. Om groei vol te houden zullen banken het over een andere boeg moeten gooien, want de klant wordt steeds mobieler en ook vergrijzing speelt een belangrijke rol.' Van Thiel noemt vier voorwaarden om die groei te bereiken. Zo moet een bank aan winstgevende relaties bouwen. Overigens wil dit niet zeggen dat een loyale klant winstgevend is. 'Een klant met alleen een betaalrekening die vaak op het kantoor komt of regelmatig gebruikmaakt van het callcenter kost veel geld.'

Banken moeten daarnaast werken aan klantinformatie. Harde data als een geboortedatum en uitgavepatroon zijn niet langer voldoende en moeten worden aangevuld met zachte data: 'Het is voor een bank bijvoorbeeld handig om te weten dat de klant van plan is te verhuizen.' Daarnaast is toegankelijkheid een absolute voorwaarde omdat de consument 'zelf aan de knoppen wil zitten'. Ten slotte moet de bank zich steeds verder toespitsen op persoonlijke dienstverlening. 'De consument is steeds minder in te delen in brede doelgroepen. In toenemende mate zullen banken met persoonlijke oplossingen moeten komen. Banken moeten met maatwerk komen; de techniek maakt dat mogelijk.' Robeco, dat maatwerk op basis van lifestyle (zachte data) producten aanbiedt, of de Postbank-hypotheekrentewekker zijn bestaande voorbeelden. 'De klant geeft aan wat de levensbehoefte is en de bank regelt het. De klant wil gemak en een gevoel van vrijheid.'

Ook zullen banken meer gaan samenwerken binnen een netwerk van merken zoals Douwe Egberts en Philips dat met de Senseo doen. 'Het moet voor de klant wel geloofwaardig zijn. Als een bank weet dat de klant een huis wil kopen, kan zij een makelaar aanbieden waarmee ze samenwerkt. Zo kan de bank helpen bij het vinden van een huis.'

In de VS is deze klantgerichtheid van banken al een stuk verder, zegt Van Thiel. 'Neem Citigroup. Die bank heeft een speciale vrouwencommunity opgezet. Zo krijgen ze een goedkopere levensverzekering omdat ze gemiddeld langer leven. Deze opzet van Citi getuigt van visie, zoiets zet je niet op voor een kwartaal.'

Bankieren in 2020
Blik in de toekomst
U ontvangt een sms dat de boodschappen klaarstaan. Deze lijst wordt gebaseerd op lege plekken in de koelkast en uw koopgedrag. Als koopsuggestie krijgt u een aanbieding voor chips omdat u vier films hebt besteld via de kabelmaatschappij. Deze service is handig, want als u de lijst voor akkoord terugstuurt, worden uw boodschappen automatisch betaald. Dat heeft u zo geregeld met de bank.

Arnold Tankuş
Download PDF
© 2008 Het Financieele Dagblad

zaterdag 26 januari 2008

Wild op en neer

Voor wie een week op vakantie is geweest en vandaag voor het eerst een blik op de slotstand van de AEX werpt, lijkt het alsof de beurs wat achteruit is gesukkeld. De beurs bewoog echter als een jojo en kende een bizar koersverloop.

De Amsterdamse hoofdgraadmeter ging in een week met circa 13% op en neer. Dinsdag werd een bodem bereikt van 401 punten, en vrijdag bedroeg de hoogste stand 453. Daarmee kende de beurs een beweging van meer dan 50 punten. 'Het was een hectische en slopende week. Ik ben moe en ik denk dat we allemaal toe zijn aan een rustig weekend', aldus handelaar Rob Koenders van Harmony Vermogensbeheer.

Verkoopgolf
De verkoopgolf werd maandag ingezet in Azië waar de beurzen fors lager sloten. In China was verzekeraar Ping An de aanzet tot verkopen omdat het voor euro 1,5 mrd aan nieuwe aandelen en obligaties wil uitgeven. Daar bovenop waren er geruchten dat de Bank of China zo'n kleine $ 5 mrd zou moeten afschrijven op de Amerikaanse subprime-hypotheken. Ook de beurzen van India, Japan, Hongkong en Zuid-Korea sloten 5% of meer lager. Europa ging kopje-onder nadat bekend werd dat in navolging van Landesbank SachsenLB en industriebank IKB nu WestLB het afgelopen jaar een verlies van euro 1 mrd heeft geleden door beleggingen in Amerikaanse rommelhypotheken. De bank heeft dringend een kapitaalinjectie van euro 1,5 tot euro 2 mrd nodig om overeind te blijven.

Alle indices in Europa doken omlaag in een glijvlucht die de gehele dag aanhield. Handelaren spraken van een regelrechte paniekdag. 'Dat de beurs in de VS dicht was, is achteraf een geluk bij een ongeluk geweest', aldus een beurshandelaar in Amsterdam. Wall Street bleef gesloten vanwege Martin Luther King Day. De futures op de Amerikaanse S&P en Dow Jones-index deden het ergste vermoeden en gaven aan dat de beurzen in de VS een dag later 4% tot 5% lager zouden openen. Het gevolg was een bloedbad op de Europese beurzen die daarmee de grootste koersval kenden sinds de aanslagen van 11 september 2001. De AEX daalde van een slotstand van 450,08 vorige week vrijdag naar 422,45 punten, een min van 6,5%.

Helpende hand van de Fed
In Azië bleef het beeld dinsdag onveranderd. Wederom gingen de beurzen fors onderuit met verliezen tussen de 5% en soms wel 9%. De paniekstemming sloeg wederom over naar Europa en de AEX opende op circa 401, maar veerde op na hardnekkige geruchten in de markt dat de centrale banken met een ingreep zouden komen. En die ingreep kwam er. Voor de opening op Wall Street verlaagde de Federal Reserve de basisrente met een historische 75 basispunten verlaagde naar 3,5%. De Fed komt aanstaande dinsdag en woensdag weer bijeen en de verwachting in de markt is dat er nog eens 50 punten afgaan. 'De rente in een week met 125 basispunten lager? Dat heb ik nooit eerder meegemaakt', zegt Koenders. De handelaar vreest een nieuwe kredietbubbel in de VS.

Voor Wall Street was de handreiking van de Fed voldoende: ofschoon de Dow dinsdag fors lager opende, bleef het verlies uiteindelijk beperkt tot 1%. De AEX sloot de dag af op 433,27 punten, een plus van 2,6%. Woensdag verdween deze winst weer als sneeuw voor de zon doordat de Europese Centrale Bank (ECB) in de persoon van voorzitter Jean-Claude Trichet liet weten dat zij zich in eerste instantie ziet als een hoeder van de inflatie: de AEX daalde 3,7% naar 417,13 punten. Opnieuw kwam de redding vanuit New York, waar de Dow 2,5% hoger sloot op het nieuws dat er een reddingsplan komt voor Amerikaanse obligatieverzekeraars die in de problemen zijn geraakt.

Opluchtingsrally
Na herstel in Azië, kenden ook de Europese beurzen donderdag een opluchtingsrally die werd aangevoerd door banken en verzekeraars. Juist deze sector koerste eerder in de week nog flink lager. De AEX sloot 6,5% hoger. Vrijdag leek deze trend te worden doorgezet en noteerde de graadmeter de gehele handelsdag rond de 450, maar geruchten dat Fortis en ING met een winstwaarschuwing zouden komen duwde de index in de namiddag weer omlaag om uiteindelijk te sluiten met een verlies van 1,3% op een slot van 438,69. De AEX sloot hiermee geheel in stijl de week af.

Minister Maria van der Hoeven van Economische Zaken kreeg ten dele gelijk. Zij adviseerde beleggers maandag voor BNR Nieuwsradio: 'Niet halsoverkop alles van de hand (te) doen. Wacht nu af en kijk hoe het zich ontwikkelt'. Alhoewel ze vervolgens veel over zich heen kreeg, bleek het deze week een gouden tip.

Handelaar Koenders is er echter niet gerust op en zegt nu 'puts in te slaan' waarmee hij speculeert op een hernieuwde daling. Hij verwacht dat de index 'minimaal nog een keer' de 400 punten zal opzoeken. 'Als die het houdt, dan kunnen we spreken van een bodem.'

Arnold Tankuş is redacteur van Het Financieele Dagblad. E-mail: tankus@fd.nl
Download PDF
© 2008 Het Financieele Dagblad

donderdag 24 januari 2008

Turbobelegger profiteert van dramaweek

Amsterdam
Beleggers in turbo's rekenden al sinds kerst op koersdalingen en hebben daar ook op geanticipeerd. 'Er zijn veel particuliere beleggers die de afgelopen dagen goed hebben verdiend', zegt Erik Mauritz van ABN Amro Markets.

Door de scherpe daling van de AEX-index deze maand en met name deze week ging de handel in turbo's gepaard met buitengewoon hoge volumes. De volumes lagen drie tot vier keer hoger dan op een gemiddelde handelsdag. Afgelopen dinsdag bedroeg de omzet van turbo's in Nederland euro 128 mln. In totaal vonden er circa 14.000 transacties plaats, aldus cijfers van ABN Amro.

Een turbo is een derivaat dat ruim drie jaar geleden door ABN Amro werd geïntroduceerd. De belegger kan hiermee speculeren op een koersstijging met een turbo long, of op een daling met een turbo short. De turbo lijkt veel op een optie. Het grote verschil is dat een optie een aflooptijd kent, terwijl de turbo gebruikmaakt van een zogeheten stoploss. Daalt de onderliggende waarde onder de afgegeven prijs, dan loopt de turbo long af. Bij een turbo short is het omgekeerde het geval. Zo lang de stoploss niet wordt gebroken, blijft de turbo verhandelbaar.

De turbobelegger heeft de afgelopen weken vooral gespeculeerd op daling. ABN Amro weet dit omdat het de uitstaande posities long en short meet in een zogeheten turbometer. Deze barometer dook in de laatste week van 2007 in de min. Dit betekent dat meer turbo's short uitstaan dan long en een overgroot deel van de beleggers rekent op koersdalingen.

De turbometer verschilt overigens per product. 'Momenteel is de AEX short de meest verhandelde turbo, gevolgd door de turbo long op goud. De turbometer goud staat 23 punten in de plus', aldus Mauritz. Bij turbo's op aandelen kiezen beleggers in de meerderheid voor turbo's long. Ook dinsdag na de renteverlaging van de Federal Reserve gingen beleggers short op de index. 'Blijkbaar waren ze er toch niet gerust op.'

Mauritz bestrijdt de opvatting dat particuliere beleggers niet kunnen verdienen in een dalende markt, altijd achter de feiten aanlopen en het beste niets kunnen doen. 'Dat is niet zo. Onze cijfers bewijzen het tegendeel.'

Arnold Tankuş
Download PDF
© 2008 Het Financieele Dagblad

Optiebeurs grote winnaar in crisistijd

Amsterdam
Op de optiebeurs van Amsterdam is volop gehandeld tijdens de scherpe koersdalingen op de aandelenmarkten. Het aantal verhandelde contracten was het dubbele van een normale handelsdag.

Zo werden de afgelopen handelsdagen bijna een miljoen contracten per dag verhandeld. 'De grote winnaar is hierbij de beurs zelf, die bijna euro 0,75 per contract rekent', zeggen verschillende optiehandelaren.

Verder waren alleen beleggers die op de gok putopties hadden gekocht en verkopers van callopties spekkoper. Volgens Cees Smit, directeur van Today's Beheer, hebben echter maar weinig beleggers het bij het rechte eind gehad: 'De winnaars zijn op één hand te tellen. Slechts een minderheid kende een goede timing.'

Tegenover een verliezer op de optiebeurs staat altijd een winnaar, is de overheersende gedachte. 'Puur optietechnisch gezien zou je dat inderdaad denken', zegt Smit. 'Maar zelfs de belegger die begin januari rekende op een forse daling van de beurs en daar met een put op de AEX-index op had ingespeeld, heeft in de meeste gevallen veel te vroeg winst genomen. Ook wij dachten op 450 punten dat er een herstel zou komen.'

Ook bij de professionele tussenhandel was het geen loterij zonder nieten. Doordat sommige partijen verkeerde historische gegevens in hun prijsmodel hadden meegenomen, werden op hun optiecontracten verliezen geleden. Deze tussenhandel fungeert als tegenpartij voor beleggers die willen handelen in opties.

Ook liepen de prijzen op de aandelenmarkten soms zo snel weg dat de tussenhandel zich niet tegen de juiste prijs kon afdekken. Dit veroorzaakte eveneens verliezen. Daarnaast gebruiken veel partijen opties om hun aandelenportefeuille af te dekken. Optiewinsten konden de aandelenverliezen niet compenseren.

Gert van der Have en Arnold Tankuş
Download PDF
© 2008 Het Financieele Dagblad

woensdag 23 januari 2008

'De belegger thuis zit dicht op de bal'

Amsterdam
De particuliere belegger is bij de heftige koersdalingen van gisteren niet in paniek geraakt. Dat zegt internetbroker BinckBank. 'Beleggers zijn onrustig, actief en zitten kort op de bal, maar van paniek lijkt geen sprake', aldus voorlichter Jonneke van Staveren.

Volgens BinckBank is de afgelopen handelsdagen 'fors meer' gehandeld dan normaal. 'Dat zien we eigenlijk altijd met dit soort koersbewegingen. Het zijn voor ons dan ook prima dagen. Voor ons is een lange zijwaartse beursbeweging met weinig beweging pas slecht', zegt Van Staveren, die echter geen cijfers kan voorleggen omdat het koersgevoelige informatie betreft.

De afgelopen dagen heeft BinckBank een opvallend verschil gesignaleerd tussen de aandelen- en de optiebelegger. 'Beleggers in aandelen hebben verkocht of zijn blijven zitten. Bij de handel in opties loopt het storm. Er zijn optiebeleggers die de afgelopen dagen goede zaken hebben gedaan.'

BinckBanck nam eind vorig jaar sectorgenoot Alex over voor euro 390 mln en heeft sindsdien ruim 200.000 rekeninghouders. Een groot deel van de klanten is zeer actief en veel beleggers handelen ook op dagbasis.

De particuliere belegger raakt minder snel in paniek dan in het verleden. Het grootste deel van de beleggers anticipeert juist op dit soort bewegingen: 'Onze klanten hebben geleerd van de koersdaling in 2001 en 2003 en laten zich dus niet meer zo snel gek maken.'

'Wij hebben helemaal niets gedaan', zegt Wouter Wolken, voorzitter van studentenbeleggingsclub Duitenberg uit Enschede. De twintigjarige Wolken zegt dat zijn club enkele weken geleden afscheid had genomen van een groot deel van de aandelen in de portefeuille. Vooralsnog wordt nog niet teruggekocht op lagere koersen. 'Het lijkt nu een goed instapmoment, maar de beurs is zo beweeglijk dat wij de ontwikkelingen nog even afwachten. Daarnaast hebben we een technisch analist in huis die we eerst gaan raadplegen.'

Voorlopig laten de beleggers van Duitenberg de beurs voor wat het is. Ondertussen is er al wel een alternatief gevonden: 'We gaan 4 februari eens proberen hoe het gokken bij een casino is.'

Arnold Tankuş
Download PDF
© 2008 Het Financieele Dagblad

dinsdag 22 januari 2008

Reeks diepterecords op beurzen Azië

Aandelenmarkten China en India krijgen forse tikken door wereldwijde zorgen Amerikaanse economie

Amsterdam
De Aziatische aandelenbeurzen zijn met forse verliezen aan de nieuwe handelsweek begonnen. Een toenemende angst voor een recessie in de VS leidde tot bloedrode koersuitslagen.
In China verloor de Shanghai Composite Index (CSI) ruim 5%. Het was de scherpste daling van de CSI sinds mei vorig jaar. In China was de aanzet tot de verkoopgolf het nieuws van Ping An. De verzekeraar wil voor 160 miljard yuan (euro 1,5 mrd) aan nieuwe aandelen en obligaties uitgeven. Ping An verloor 10% van zijn waarde en sleepte andere Chinese verzekeraars mee in zijn val: China Life en China Pacific Insurance Group verloren beide 8,8%. De CSI steeg vorig jaar met 165% en staat circa 6% onder het hoogste niveau van dit jaar.

De Bank of China is van alle Aziatische banken het meest blootgesteld aan de Amerikaanse subprime-hypotheekmarkt en leverde 6,4% in. Volgens een rapport van BNP Paribas gaat de bank over het laatste kwartaal van 2007 mogelijk $ 2,4 mrd afschrijven op deze subprime-beleggingen en dit jaar nog eens hetzelfde bedrag. 'De situatie bij de Bank of China is slechter dan gedacht', aldus een fondsbeheerder van Schroders Fund Management tegenover persbureau Bloomberg. 'Beleggers maken zich zorgen dat dit als een olievlek naar de rest van de sector overslaat.' Ook andere banken gingen in de uitverkoop: Industrial & Commercial Bank en de China Construction Bank daalden 7,8%.

In Japan sloot de Nikkei met een verlies van 3,9% en sloot de index op het laagste niveau sinds oktober 2005. De Hang Seng in Hongkong kende gisteren met een verlies van 5,5% de scherpste daling sinds de aanslagen van 11 september 2001.

In India daalde de hoofdgraadmeter, de Sensex, het sterkst in meer dan vier jaar. De index stond tijdens de handelsdag ruim 10% in de min om uiteindelijk met een verlies van 7,4% te sluiten. Daarmee verdampte in een handelsdag $ 50 mrd aan beurswaarde. De verkoopgolf werd gestart door de lokale handelaren, terugtrekkende buitenlandse partijen verergerden de situatie.

De verkoopgolf in Bombay was deels toe te schrijven aan de beursgang van Emaar MGF Land, een vastgoedontwikkelaar die naar de beurs gaat om geld op te halen voor het kopen van land om daar vervolgens nieuwe projecten te starten. Veel beleggers verkochten hun stukken om zo geld vrij te maken voor deze beursgang. Zo verloor branchegenoot DLF sinds de inschrijving op de aandelen Emaar is geopend in vijf dagen een kwart van zijn waarde. Reliance Energy, vorig jaar nog het best presterende hoofdfonds, is sinds begin dit jaar 28% gedaald. DLF en Reliance Energy zijn in handen van multimiljardair Anil Ambani.

Volgens senior analist Reginald Melchers van Van Lanschot Bankiers, gespecialiseerd in opkomende markten, is de correctie op de Aziatische aandelenmarkten terecht. 'De waarderingen in India en China zijn te hoog. Voor een olieconcern in China moet veel meer worden betaald dan voor bijvoorbeeld Total of Shell.' Datzelfde geldt voor de beurs van India, die in 2003 nog een koers-winstverhouding kende van 7, tegen circa 23 nu. 'Dan is een correctie op zijn plaats', aldus Melchers. De hoge koers-winstverhoudingen zijn volgens Melchers toe te schrijven aan het feit dat Indische en Chinese beleggers nog steeds niet buiten hun eigen land mogen investeren. Om de boot niet te missen belegt men noodgedwongen op de eigen aandelenmarkt.

Ondanks de fors gedaalde koersen ziet Melchers geen redenen voor paniek en blijft hij optimistisch over de economie in Azië. Hij gelooft in het door veel economen genoemde 'decoupling'. Dit wil zeggen dat Aziatische economieën ook zonder een sterke Amerikaanse economie overeind blijven. 'De wereldwijde economische groei zakt van 5% vorig jaar naar 4%. Die groei komt grotendeels op naam van de opkomende markten.'

Analisten verwachten dat de Chinese economie in het vierde kwartaal iets is afgekoeld door een lagere vraag vanuit de VS. Ondanks een afkoeling rekenen analisten gemiddeld nog altijd op een economische groei van 11,3%, tegen 11,5% in het derde kwartaal.

De licht afgezwakte groei zal door de Chinese overheid met instemming worden begroet. De regering in Peking probeert met maatregelen de onstuimige groei enigszins in te dammen om zo oververhitting van de economie te voorkomen. Donderdag rapporteert het Chinese bureau voor de statistiek de officiële groeicijfers. Voor het gehele jaar verwachten economen een groei van 10,5% tegen 11,5% in 2007. Dit betekent dat de Chinese economische groei dit jaar voor het eerst in zeven jaar verzwakt.

Arnold Tankuş
Download PDF
© 2008 Het Financieele Dagblad

vrijdag 18 januari 2008

Wolters' winterslaap

Al geruime tijd zit er weinig schot in de koersontwikkeling van uitgevers- en informatieconcern Wolters Kluwer. Het aandeel, dat door beurshandelaren liefkozend 'Wokkels' wordt genoemd, bewoog het afgelopen jaar in een bandbreedte van ruwweg euro 20 tot euro 24. Dat is opvallend gezien het onrustige beursjaar dat achter de rug is, waarin andere aandelen flinke uitschieters maakten. Technisch analisten spreken in dit soort gevallen van een zijwaartse beweging.

Een echte katalysator om de koers boven de euro 24 uit te krijgen, is tot nu toe uitgebleven. Daarnaast heeft de huidige daling op de aandelenmarkten ook Wolters geen goed gedaan. Het aandeel is dit jaar met 8,6% gedaald, terwijl de AEX-index 10,7% lager noteert. Met een slot van euro 20,54 gisteren staat het aandeel aan de onderkant van de eerder genoemde bandbreedte.
Wellicht is het een goed moment om het aandeel te kopen. Analist Gert Potvlieghe van Petercam meent van wel. Hij zette Wolters op de favorietenlijst van 2008 en geeft Wolters een koersdoel mee van euro 28.

Want, zegt de Belgische zakenbank, de uitgever heeft zijn herstructureringsprogramma van de afgelopen jaren nu succesvol afgerond. Daardoor is de autonome groei van het concern weer in lijn met de rest van de sector. Dankzij een sterke positionering in Europa in bijvoorbeeld de markt van juridische uitgaven, kan de uitgever, net als bij de sterke cijfers over het derde kwartaal, opnieuw voor een verrassing zorgen. Toen rapporteerde de uitgever een omzet van euro 799 mln. Dit was ruim boven de gemiddelde analistenverwachting.

Petercam rekent voor dit jaar op een autonome omzetgroei van 4% tot 5% en een marge die rond de 20% uitkomt. Dit moet volgens analist Potvlieghe resulteren in een groei van de winst per aandeel van minimaal 10% per jaar in de komende jaren.

Wolters Kluwer verkocht vorig jaar zijn onderwijsdivisie aan investeringsmaatschappij Bridgepoint voor euro 774 mln. Een deel van dit geld gebruikte Wolters om eigen aandelen in te kopen. Aangezien het bedrijf zichzelf een maximum van 10% van het terugkopen van het aantal uitstaande aandelen had gesteld, bleef dit inkoopprogramma beperkt tot euro 170 mln.

Petercam rekent op een nieuw inkoopprogramma dat de koers verder moet ondersteunen.
Volgens Potvlieghe is Wolters met het geld van Bridgepoint op zak nu te conservatief gefinancierd en daardoor een mogelijke overnamekandidaat. De analist noemt een naam die in het verleden al vaak aan Wolters is gekoppeld: Reed Elsevier.

Op 27 februari rapporteert Wolters de cijfers over 2007. Mogelijk dat het bedrijf beleggers weer kan verrassen, het aandeel uit zijn winterslaap wordt gehaald en de koers een flinke spurt maakt.

Arnold Tankuş
Download PDF
© 2008 Het Financieele Dagblad


Erratum
In de rubriek Boven de Markt van 18 januari staat dat het aandeleninkoopprogramma van Wolters Kluwer in 2007 euro 170 mln bedroeg. Dit bedrag heeft echter betrekking op het laatste inkoopprogramma in 2007. In heel 2007 kocht Wolters Kluwer voor euro 645 mln aan aandelen in.

donderdag 17 januari 2008

Na de banken is nu tech aan de beurt

Tegenvallende winst en toekomstverwachting van chipmaker Intel leiden tot koersdalingen

Amsterdam
Nervositeit viert hoogtij op de wereldwijde aandelenbeurzen. Eerder deze week brachten de zakenbanken zware koersdalingen teweeg. De angst voor recessie greep opnieuw om zich heen toen de Amerikaanse chipmaker Inteldinsdag met tegenvallende winstcijfers en een sombere marktprognose voor de nabije toekomst kwam. Het aandeel Intel kreeg rake klappen en verloor gisteren ruim 10%. Sinds de start van dit jaar is het aandeel al met een kwart gedaald.

De gehele techsector werd meegetrokken in de malaise. Europese technologiefondsen kregen het daarom zwaar voor de kiezen. In Amsterdam verloor chipmachinemaker ASML 6,9% en in Frankfurt verloor Infineon Technologies 3,7%. Mede hierdoor werd het opnieuw een sombere handelsdag voor de Europese aandelenmarkten. De Duitse DAX leverde 1,25% in en de Britse FTSE daalde 1,07%. De Franse CAC wist het verlies te beperken tot 0,48%.

Voor de VS moet ver terug in de geschiedenis worden gekeken om een dergelijk zwak begin van het beursjaar te vinden. Door de angst voor een recessie in de VS kent Wall Street de slechtste start van het beursjaar sinds 1932. In New York doet het gerucht de ronde dat het Amerikaanse stelsel van centrale banken, de Federal Reserve, een spoedberaad zal houden om het sentiment te keren. Vorige week suggereerde Fed-voorzitter Ben Bernanke dat hij bereid is de rente verder te verlagen om een mogelijke recessie tegen te gaan. Het leek erop dat Bernanke zinspeelde op een tussentijdse renteverlaging. Dit moet dan gebeuren voor 29 en 30 januari, wanneer de Fed zijn eerstvolgende officiële bijeenkomst heeft.

Cormac Weldon, hoofd aandelen VS van vermogensbeheerder Threadneedle, verwacht ook dat de Fed de rente verder zal verlagen. ‘In onze oude voorspellingen gingen we uit van een renteverlaging van 75 basispunten dit jaar, gezien de uitspraken van Bernanke verwacht ik dat de Fed agressiever te werk zal gaan.’ Hij mikt nu op een verlaging van meer dan 75 basispunten en minder dan 200. Een verdere verlaging van de rente zal op den duur gunstig werken voor de aandelenmarkten, denkt Weldon: ‘Er zijn nog altijd genoeg bedrijven met een sterke balans, een gezonde kasstroom en die goed zijn gepositioneerd.’

De gemiddelde winstverwachting in de markt is op dit moment echter nog altijd te hoog, aldus Weldon. ‘Veel aandelen zijn al hard afgestraft, maar nog niet genoeg. Wij waren zelf al vrij conservatief en hebben toch onze winstverwachtingen naar beneden moeten bijstellen.’
De vermogensbeheerder van Threadneedle is vooral voorzichtig voor de korte termijn en maant beleggers niet te vroeg in te stappen. Met name de sector die krediet verleent aan consumenten moeten beleggers vooralsnog links laten liggen. ‘De consumentenbestedingen dalen en dat heeft een ongunstige impact op bedrijven als American Express.’ Dat aandeel is met een verlies van ruim 18% na Intel het slechtst presterende fonds in de Dow dit jaar.

In de financiële sector prefereert Weldon zakenbanken boven commerciële banken, want ofschoon nog fors wordt afgeschreven op slechte leningen, is de schade van de kredietcrisis bij deze banken in zijn geheel zichtbaar. Gisteren liet JPMorgan Chase bij de vierdekwartaalcijfers weten $ 1,3 mrd af te boeken in de subprime-sector, de onderkant van de Amerikaanse hypotheekmarkt. JPMorgan zag de winst met bijna een kwart dalen, maar de daling viel beleggers mee. Dinsdag maakte Citigroup melding van een kwartaalverlies van bijna $ 10 mrd.
‘Het is nog steeds te vroeg om te kopen, maar er komt een moment dat al het slechte nieuws in de prijzen is verwerkt. Wij bouwen nu langzaam posities op in een zakenbank als Merrill Lynch’, aldus Weldon.

Als vermogensbeheerder heeft Weldon een voorkeur voor groeiaandelen die een niche bedienen, een uniek product hebben of een sterke vraag van buiten de VS kennen. Als voorbeeld noemt hij internetzoekmachine Google. ‘Dat is een heel aantrekkelijk bedrijf en een aandeel met een goede prijs.’ Daarnaast spreekt hij een voorkeur uit voor Apple en Electronic Arts, dat computerspellen maakt en dit jaar met enkele nieuwe spellen op de markt komt.
Particuliere beleggers adviseert Weldon goed naar de portefeuille te kijken en te onderzoeken of de aandelen nog steeds de groei vertonen die eerder werd gemeld. Koopkansen zijn er zeker denkt Weldon: ‘Alles wordt op dit moment verkocht. Ook bedrijven die het goed doen, krijgen op dit moment niet bepaald het voordeel van de twijfel.’

Arnold Tankuş
Download PDF
© 2008 Het Financieele Dagblad

woensdag 16 januari 2008

Vijandig bod bedreigt ASMI

Activistische belegger Fursa wil desnoods via vijandig bod splitsing doordrukken

Amsterdam
De activistische aandeelhouder Fursa wil dat Midkap-fonds ASMI een nieuw, door Fursa voorgesteld bestuur kiest, dat vervolgens de splitsing van het bedrijf moet verwezenlijken. Zo niet, dan kan het huidige bestuur van ASMI onder leiding van grootaandeelhouder Arthur del Prado een vijandig bod verwachten.

Fursa, het voormalige Mellon, stelt in een brief aan ASMI dat het binnen twee weken uitsluitsel van de bouwer van chipmachines verwacht. Fursa dreigt anders met eigen maatregelen.
De belangrijkste dreiging van Fursa, dat begin deze maand zijn belang in het Bilthovense bedrijf verhoogde naar 10,31%, is het uitbrengen van een ruilbod op ASMI, zo blijkt uit een document dat Fursa al in december heeft ingediend bij de Amerikaanse toezichthouder SEC. In dat geval nemen bestaande aandeelhouders via een vehikel ASMI over. Als meer dan 50% zijn stukken aanmeldt, krijgt het vehikel voldoende stemmen om de door Fursa voorgestelde benoemingen door te voeren.

Bij ASMI kunnen belangrijke besluiten tegen de zin van het bestuur alleen worden genomen als 50% van het geplaatste kapitaal dat besluit steunt. ASMI voldoet op dit punt niet aan de code-Tabaksblat. Die zegt dat besluiten worden genomen door 50% van de in de vergadering aanwezige stemmen. De door ASMI gehanteerde regel maakt het vrijwel onmogelijk voor activistische aandeelhouders om zonder een ruilbod hun zin door te drukken. Mogelijk gaan aandeelhouders die normaal gesproken niet komen opdagen bij een aandeelhoudersvergadering, wel in op een ruilbod.

In de nieuwe brief, die maandag is verstuurd en alleen door Fursa is ondertekend, dringt de aandeelhouder aan op een nieuw bestuur, bestaande uit internationale deskundigen uit de chipindustrie. Dit ‘team van experts’ is door Fursa zelf benaderd.

Afgelopen donderdag hadden ASMI en Fursa al een overleg met de groep van deskundigen om te praten over een aantal voorstellen om de zogeheten front end-activiteiten van ASMI te verbeteren.

Volgens analist Frits de Vries van Rabo Securities is de brief van Fursa ‘het aloude verhaal in een nieuw jasje’. In 2006 voerde Fursa samen met een andere 10%-aandeelhouder, Hermes, campagne voor splitsing. Hermes schaarde zich echter op het laatste moment achter topman Arthur del Prado — tevens eigenaar van 22% van de ASMI-aandelen — nadat deze beloofde de rem te zetten op zijn geliefde, maar verliesgevende r&d-programma.

Toch ziet analist De Vries verschillen met de pogingen van 2006. ‘Blijkbaar heeft Fursa 2007 gebruikt om aan een plan te werken. Ze komen nu wel beter beslagen ten ijs. Het bestuur van ASMI kan dit niet negeren, maar het is de vraag wat het gaat doen.’

Financieel directeur Naud van der Ven van ASMI zegt ‘niets nieuws’ te hebben gelezen in de laatste brief van Fursa. ‘Ze zijn blijkbaar niet tevreden over de resultaten en sturen dan een brief. We zullen het wederom serieus bekijken.’ Het door Fursa gestelde ultimatum van twee weken vindt Van der Ven ‘een beetje flauw’. De financieel bestuurder wil geen termijn geven waarbinnen ASMI zal reageren op de voorstellen.

Van der Ven krijgt bijval van analist Victor Bareño van SNS Securities. ‘Je moet je afvragen wat de nieuwe argumenten zijn ten opzichte van de vorige keer toen ze dit in 2006 probeerden.’ Volgens Bareño heeft het bestuur van ASMI de doelstellingen voor 2007 naar verwachting al gehaald. Over anderhalve maand neemt de zoon van Arthur del Prado, Chuck, de positie van zijn vader als ceo over.

Het aandeel ASMI noteerde gisterochtend ruim 7% hoger, maar sloot in de algehele malaise die de beurzen dinsdag trof, uiteindelijk met een verlies van 1,3%.

Arnold Tankuş en Pieter Elshout
Download PDF
© 2008 Het Financieele Dagblad

dinsdag 15 januari 2008

Océ ziet meer omzet in Azië

Aandeel stijgt 21,2% na cijfers die verwachtingen overtreffen en verhoging dividend

Amsterdam
Printerfabrikant Océ wil meer omzet halen uit Azië. Het Limburgse concern breidt daartoe zijn samenwerking met sectorgenoot Konica Minolta uit. Daarnaast heeft het een nieuwe alliantie gesloten met Fuji Xerox. Dit maakte Océ gisteren bekend bij de presentatie van de voorlopige cijfers over het vierde kwartaal.

Océ boekte over het vierde kwartaal een nettowinst van € 35,8 mln tegen € 26,7 mln dezelfde periode een jaar eerder. Daarmee verraste de Limburgse producent van printers en kopieermachines de markt in positieve zin. Het winstcijfer lag ruim boven de gemiddelde verwachting van analisten. Beleggers reageerden opgetogen en beloonden het aandeel Océ met een koerssprong van 21,2% op € 12,73.

Océ profiteerde het afgelopen kwartaal al van de samenwerking die het heeft met Konica Minolta. De verkopers van beide bedrijven verkopen zowel de modellen van Océ als Konica in Europa en de VS. Dit wordt dit jaar uitgebreid met Azië en Latijns-Amerika. Daarnaast gaat Océ een alliantie aan met Fuji Xerox die Océ-kleurenprinters voor de technische documentatiemarkt in Azië gaat verkopen. ‘Dit is een belangrijke versterking in een zeer concurrerende markt, waarin onze eigen distributiekracht nog beperkt is’, aldus bestuursvoorzitter Rokus van Iperen over de alliantie met Fuji Xerox.

Volgens Océ sluiten deze allianties aan bij de wensen van klanten die steeds vaker één adres willen waar ze alle producten kunnen aanschaffen, het zogeheten ‘one stop shopping’. ‘In de sector is blijkbaar het besef doorgedrongen dat je beter met elkaar kunt samenwerken dan elkaar kapot concurreren’, aldus analist Wing-Yen Choi van Theodoor Gilissen.

In het vierde kwartaal zegt het niets te hebben gemerkt van een verzwakking van de Amerikaanse markt waar 43% van de omzet wordt behaald. ‘Wij hadden in het vierde kwartaal geen last van een vertraging in de VS’, aldus bestuursvoorzitter Rokus Van Iperen. Volgens analist Choi kan het een mooi jaar worden voor Océ als echte tegenslagen in de economie uitblijven. Het bedrijf gaf geen verwachtingen af voor dit jaar. Daarvoor vindt het bedrijf het te vroeg.

Financieel topman Jan van den Belt zei dat de dalende dollar van invloed was op de resultaten. De impact was ‘beperkt’ omdat Océ een groot deel van de kasstroom afdekt tegen valutarisico's.
Door de resultaten over het afgelopen jaar stelt het bestuur voor het dividend met 10% te verhogen naar € 0,64 per aandeel. Opvallend, aldus Choi. ‘Océ keerde bij goede en slechte tijden € 0,58 uit. Dat het dividend nu wordt verhoogd geeft aan dat ze ook in onzekere tijden geloven in hun ingezette strategie.’

Arnold Tankuş
Download PDF
© 2008 Het Financieele Dagblad

zaterdag 12 januari 2008

Beurzen in glijvlucht

Het gevarenlijstje van vorig jaar — de kredietcrisis, een oplopende inflatie en een mogelijke recessie in de VS — is meegereisd naar 2008. Het gevolg is een ronduit beroerde start van het nieuwe beursjaar.

De nieuwjaarsrecepties en -borrels zijn nog niet voorbij, analisten en fondsbeheerders hebben de stockpicks voor het nieuwe beursjaar net de deur uit gedaan of de aandelenkoersen glijden genadeloos weg. De belegger die op de eerste handelsdag van het jaar instapte, zit nu al tegen een verlies aan te kijken. Sinds de start van de handel op 2 januari noteert de AEX-index inmiddels al 6,5% lager en de Midkap doet het met een verlies van 9% nog slechter. Van de acht handelsdagen dit jaar wist de Amsterdamse hoofdgraadmeter slechts één handelsdag hoger af te sluiten. Niet dat die ene plus naam mag hebben: afgelopen maandag werd een minimale winst van 0,01% op de borden gezet. De rest van de week werd gekenmerkt door negatieve koersuitslagen. Handelaar Rob Koenders van Harmony Vermogensbeheer kan zich een dergelijke slechte start van het jaar niet herinneren. ‘En ik zit al 25 jaar in het vak. De stemming is desastreus.’

Recessieangst
De malaise op de beurzen is te wijten aan een woord dat beleggers al een lange tijd terzijde hadden geschoven: recessie. Vorig jaar was er nog de overtuiging dat de kredietcrisis bij een bankencrisis zou blijven, maar ondertussen wijzen steeds meer cijfers erop dat de reële economie harder wordt geraakt dan tot nu toe werd aangenomen. De angst voor een recessie in de VS neemt met de dag toe. Zo publiceerde Merrill Lynch dinsdag een rapport waarin de zakenbank stelt dat de Amerikaanse economie al in een recessie verkeert. Volgens Merrill verkeren degenen die beweren dat er een goede kans is dat een recessie wordt voorkomen in de ontkenningsfase. ‘Beweren dat de hapering in de economie lijkt op een recessie, is hetzelfde als een vrouw vertellen dat ze een beetje zwanger is’, aldus Merrill Lynch.

MorganStanley en Goldman Sachs rekenen er op hun beurt op dat een recessie aanstaande is. Ook het Amerikaanse National Bureau for Economic Research (NBER) lijkt om. Tot voor kort schatte het NBER de kans op een recessie op 50%, maar door de tegenvallende werkloosheidscijfers over december schatten zij de kans op een krimp van de economie inmiddels op meer dan 50%. Ook handelaar Koenders denkt dat de economie van de VS op het randje van recessie verkeert. ‘En bij een recessie hoort nu eenmaal een bearish sentiment. Maar in de VS worden momenteel alle registers opengetrokken om dit te voorkomen.’

Grote uitslagen
De negatieve stemming uit zich in grote koersuitslagen in neerwaartse zin. Amsterdam valt nog eens extra uit de toon als een van de slechtst presterende beurzen van Europa. Zelfs op dagen dat de VS winst weten te boeken, duiken de koersen op het Damrak omlaag. Handelaar Koenders denkt dat de overname van ABN Amro door bank-verzekeraar Fortis hier een rol in speelt. ‘Fortis heeft geld nodig voor die overname en probeert dat uit alle hoeken en gaten te halen. Met de overname van ABN Amro hebben ze belangen in Nederlandse bedrijven van enkele procenten in handen gekregen. Het zal me niets verbazen dat die nu worden verkocht omdat Fortis € 24 mrd op tafel moet leggen.’

Tot nu toe zijn de winnaars van vorig jaar de verliezers van dit jaar. Leverancier van navigatiesystemen TomTom voert daarbij de ranglijst aan. Tegenvallende cijfers van retailer Dixons bleken de aanzet tot een verkoopgolf. Dat TomTom aangaf geen impact te verwachten in het vierde kwartaal en daarnaast zei dat het marktaandeel in de VS is opgelopen naar 31%, stelde beleggers niet gerust. Het aandeel is dit jaar met maar liefst 22% gedaald. ‘Het lijkt me duidelijk dat een grote partij hier zijn positie aan het afbouwen is’, aldus Koenders.
Een ander aandeel dat vorig jaar sterk presteerde, maar nu in de top 3 van grootste dalers staat, is staalconcern ArcelorMittal. Het fonds weegt zwaar in de AEX en verloor dit jaar al 14% van zijn waarde. Kantoorartikelenleverancier Corporate Express was in 2007 al een van de zwarte schapen en zet die trend door. Het aandeel noteert alweer 19,3% lager op een koers van € 4,33. Een niveau dat sinds 2003 niet meer op de borden heeft gestaan.
Aan de zijlijn

‘Wij doen nu ook even niets’, zegt Koenders die beleggers adviseert voorlopig aan de zijlijn te blijven staan. ‘Ik kan me niet voorstellen dat we er nu zijn. We staan aan de vooravond van een nieuwe ronde met afschrijvingen van de Amerikaanse zakenbanken. Daarnaast is er zoveel negatief nieuws dat de AEX zal meedalen.’ De handelaar neemt ‘voorlopig’ 450 punten voor de AEX als richtpunt. ‘De beurs loopt nu eenmaal drie tot zes maanden voor op de economie, dus ik denk dat de beurzen eind februari of begin maart weer eens omhoog kunnen kijken.’

Arnold Tankuş is redacteur van Het Financieele Dagblad. E-mail: tankus@fd.nl
Download PDF
© 2008 Het Financieele Dagblad

Strategie met model

Om beter te presteren dan de markt, kan de belegger gebruikmaken van een model. Een raamwerk waar hij zich aan vast kan houden. IJzeren discipline is een vereiste. Bij winst maar ook bij verlies.

Met stockpicking valt veel geld te verdienen. Tenminste, als de juiste keuze wordt gemaakt. Neem de jaarlijks door het actualiteitenprogramma Nova gepeilde analisten. Zij werden ruim verslagen door de keuze van dolfijnen in Harderwijk. Terwijl de vijf door deskundigen geselecteerde aandelen over 2007 een negatief rendement kenden van circa 10%, boekten de dolfijnen over dezelfde periode een winst van 27%. Daarmee is direct het grote nadeel van stockpicking te verklaren: pakken de keuzes goed uit dan kan de index met gemak worden verslagen. Wie vorig jaar ABN Amro, TomTom en ArcelorMittal had gekozen, heeft een goed jaar achter de rug. Maar wie Corporate Express, Fortis en Randstad als favoriete ‘picks’ had, heeft een slecht beursjaar achter de rug. Beleggen met een model biedt een oplossing. Een houvast in goede en slechte jaren, met als doel de markt op de lange termijn te verslaan.

Beleggingsmodellen zijn er in verschillende soorten en maten. Zo kan de koerswinstverhouding van een aandeel de basis zijn, de winstverwachting van het bedrijf, maar ook technische en fundamentele analyse hebben in sommige fondsen een belangrijke rol. Ook zijn er fondsen die verschillende factoren combineren om tot een keuze te komen.

Een van de simpelste beleggingsmodellen is het volgen van de index. Een fonds gebaseerd op dit model neemt de weging van bijvoorbeeld de Amsterdamse AEX en neemt deze één op één over. Weegt bank-verzekeraar Fortis 10% in de AEX-index, dan wordt het aandeel ook voor 10% opgenomen in het beleggingsfonds. Simpel en overzichtelijk, maar de markt wordt niet geklopt. Een slecht jaar voor de index betekent ook een slecht jaar voor het betreffende beleggingsfonds. Indexbeleggen heeft als groot nadeel dat een bedrijf dat het goed heeft gedaan zwaarder gaat wegen en andersom, zegt Joost de Graaf, senior portefeuillebeheerder van Kempen Capital Management. ‘Daardoor loop je als belegger eigenlijk altijd achter de feiten aan.’

Dividend als houvast
Voor de portefeuillebeheerders van het Orange Global High Dividend Fund en Orange European High Dividend Fund van Kempen is dividend het model waarmee wordt gewerkt. ‘Er is veel onderzoek gedaan naar de correlatie tussen de uitkering van dividend en de prestaties op de lange termijn. Daaruit blijkt dat bedrijven die veel dividend uitkeren het beter doen dan de markt in zijn geheel’, legt De Graaf uit. Het model waarmee de beheerder van Kempen werkt is relatief simpel. Aandelen uit Europa die voor de portefeuille in aanmerking komen, moeten minimaal 2,5% dividend uitkeren. Wereldwijd is de norm 3,3%. Alleen de uitkering van het dividend is niet voldoende om tot een aankoop- of verkoopbeslissing te komen. De winst van het bedrijf moet niet zijn gedaald en het dividend moet worden uitgekeerd uit de winst. Daarnaast moet het dividend ‘veilig’ zijn: ook in de toekomst moet er dividend worden uitgekeerd. De Kempen-beheerder gaat vervolgens over tot fundamenteel onderzoek en bezoekt de bedrijven om na te gaan of het aandeel ‘een toegevoegde waarde’ heeft voor de portefeuille. Is dat het geval, dan wordt het aandeel aangekocht. In het fonds van De Graaf krijgen alle aandelen een weging van 1,5%. Ook sectoren worden zo veel mogelijk gelijk gewogen. ‘Dit levert veel voordelen op voor het risicoperspectief en de portefeuille krijgt een goede spreiding. Het afgelopen jaar had je niet voor 40% in banken en verzekeraars willen zitten.’

Beleggen volgens een model biedt volgens De Graaf een raamwerk dat de belegger tegen zichzelf beschermt. De regels moeten dan ook in acht worden genomen, in goede en in slechte tijden. ‘Als een belegger het goed doet, is hij geneigd om zijn emoties te volgen, de regels te vergeten en meer risico’s te nemen.’ Ondanks dat De Graaf stelt dat dit model op de lange termijn de markt verslaat, durft hij geen garanties te geven dat het model jaar in jaar uit het beter doet dan de markt. ‘In de tijd van de internet- en IT-bubbel deed de markt 35% en een dividendstrategie 10%. Het valt ook niet mee om gedisciplineerd het model te volgen: ‘Zeker als geld wordt verloren, is het lastig om je koers vast te houden. Als een portefeuillebeheerder twee jaar achter elkaar minder presteert dan de markt, neemt de druk toe en krijg je vragen of het model wel werkt.’

Tunneldenken
De portefeuillebeheerders van het Aegon Europees Obligatiefonds werken volgens een zogeheten kwadrantenmodel. Om obligaties te kopen of verkopen gebruiken de beheerders vier verschillende invalshoeken om tot een beslissing te komen: de macro-economische ontwikkelingen, de waardering van de obligatie, technische analyse en het marktsentiment. Deze kwalitatieve en kwantitatieve invalshoeken worden in dit model in principe even zwaar gewogen. Elk onderdeel krijgt een cijfer van -2 tot +2, waarna er voor het gehele model een cijfer uit de bus komt rollen dat kan variëren van -8 tot +8. ‘Als de vier scores elkaar versterken, nemen we een positie in. Dit kan dus betekenen dat wij een positie innemen ten opzichte van de benchmark’, aldus Erik Leseman, portefeuillebeheerder bij Aegon Asset Management. Dit betekent dat bij een score van bijvoorbeeld +2 een positie wordt ingenomen. Geeft het model een cijfer aan van +3 of +4, dan wordt de positie verder uitgebreid. Bij een score in de min wordt omgekeerd een positie juist afgebouwd of in het geheel verkocht. ‘Een dergelijk model voorkomt tunneldenken’, zegt Leseman. ‘We worden op deze manier gedwongen om op vier verschillende manieren naar de markt te kijken en een balans te vinden tussen een wiskundige aanpak en marktgevoel.’ Het model dat Aegon toepast wordt minimaal twee keer per maand gedraaid of vaker als de markt daarom vraagt.

‘Vorig jaar hebben we met grote regelmaat gezien dat het sentiment snel omsloeg. Het is dan nodig om het model vaker te draaien.’ Aegon past het kwadrantenmodel toe sinds het midden van de jaren negentig. Niet voor niets, want op deze manier beleggen heeft een flink aantal voordelen. ‘Voor die tijd waren beleggingsbeslissingen minder transparant en minder goed controleerbaar. In het verleden werd een kwalitatieve onderbouwing geschreven, terwijl we onze beslissingen nu veel beter kunnen kwantificeren naar onze klanten toe, maar ook naar ons eigen management.’

Hoe goed Leseman zijn model ook vindt, het is niet geschikt voor een volatiele markt zoals we die in de laatste beursmaanden hebben gezien. De portefeuillebeheerder ziet dit niet als een nadeel. ‘Wij zijn bij het Aegon Europees Obligatiefonds geen daghandelaren. Het gaat ons om de resultaten op lange termijn.’

Buy & Hold
Beleggingsstrategie waarbij de belegger zeer weinig handelingen verricht. De belegger selecteert fondsen die voor een lange tijd, soms tientallen jaren, in de portefeuille worden aangehouden. Een van de bekendste beleggers die deze strategie hanteren is Warren Buffett met zijn fonds Berkshire Hathaway.

Magic Formula
Met deze beleggingsstrategie, die is ontwikkeld door Joal Greenblatt, moeten ‘goede ondernemingen’ tegen een ‘lage prijs’ worden gekocht. De goede ondernemingen worden gekocht op basis van de netto return on capital employed op basis van de koers-winstverhouding. Door beide gegevens op een bepaalde manier te combineren, worden de meest kansrijke aandelen geselecteerd.

Technische analyse
Een beleggingstechniek die historische marktbewegingen bestudeert om op die manier het toekomstige koersverloop te voorspellen. Daarbij heeft de technisch analist drie uitgangspunten: koersen bewegen in trends, in koersen zit alle historie verdisconteerd en de historie herhaalt zich.

Arnold Tankuş
Download PDF
© 2008 Het Financieele Dagblad

woensdag 9 januari 2008

Bloedrood

Wie belegt in Rood Technology moet geduld hebben, veel geduld. Want het aandeel van de chiptester, ook bekend als Rood Testhouse, is al jaren dood geld. Al vijf jaar noteert de koers ruim onder één euro en is het als pennystock voer voor speculanten en daghandelaren.

De laatste weken zijn er nieuwe ontwikkelingen rond het bedrijf dat tests voor de halfgeleiderindustrie ontwikkelt en uitvoert. Zo sloot Rood een meerjarig contract met een niet bij naam genoemde Europese ontwerper van chips. Voor het assembleren van chips werd een strategische samenwerking gesloten met de Aziatische branchegenoot Millennium Microtech. Op dit nieuws maakte het aandeel de afgelopen weken een opvallende stijging van € 0,44 naar € 0,60.

Aan de opmars van ruim 30% kwam gisteren abrupt een eind na de publicatie van de jaarcijfers. Het aandeel daalde met 7,6% naar een slot van € 0,49. Het was de zwaarste koersval voor het aandeel in drie jaar. Daarmee zijn beleggers in Rood weer terug bij af.

De afstraffing van gisteren lijkt terecht, want het bedrijf kwam zijn belofte aan beleggers niet na. Rood mikte voor 2007 op een omzetgroei van 10% tot 15%. Tot december ging de chiptester nog uit van een omzetstijging van 10%. Gisteren kwam echter een omzetstijging van 7,2% uit de bus.

Volgens bestuursvoorzitter Philip Nijenhuis is er niets aan de hand. Doordat bij een grote klant de te testen producten zijn afgekeurd, zal de afronding van de opdracht langer duren. Rood heeft daarom de facturering niet meer mee kunnen nemen in de cijfers over 2007. ‘Als we deze opdracht hadden kunnen factureren, hadden we onze doelstelling van 10% wel gehaald’, aldus Nijenhuis.

Voor het lopende jaar verwacht Rood een ‘sterkere groei’ te behalen dan in 2007. De langetermijndoelstelling van een autonome omzetgroei van gemiddeld meer dan 10% per jaar wordt dan ook gehandhaafd. Daar bovenop belooft Nijenhuis een omzetgroei van 45% dankzij een overname die voor de aandeelhoudersvergadering van maart moet worden afgerond. De koersdaling van gisteren komt dan ook op een vervelend moment: Rood wil de overname betalen door maximaal 4,5 miljoen nieuwe aandelen uit te geven.

Analist Victor Bareño van SNS Securities gaf vorige week in een rapport het advies ‘houden’ en een koersdoel af van € 0,60 voor Rood. Het bedrijf groeit sterker dan de markt en voor 2008 rekent Bareño op een omzetstijging van 11%. Als risicofactor noemt de SNS-analist dat het aandeel erg gevoelig is voor een teruggang van de economie. Een tegenvaller voor Rood, want die angst houdt de internationale markten juist nu in zijn greep. Het geduld van de Rood-belegger zal dus nog een tijd worden getest.

Arnold Tankuş
Download PDF
© 2008 Het Financieele Dagblad

zaterdag 5 januari 2008

SNS Securities optimistisch over aandelen en economie in 2008

Amsterdam
Geen recessie in de VS, de dollar heeft het ergste achter de rug en de economie in de rest van de wereld ‘draait als een tierelier’. De vermogensbeheerders van SNS Securities, onderdeel van SNS Reaal, zijn optimistisch voor het aankomende beursjaar.

Een groot deel van de angst die de beurzen in zijn greep heeft, is inmiddels al meegenomen in de huidige waardering van aandelen. ‘De risico’s worden overdreven. Als iedereen weer gerust is over de kredietcrisis en de Amerikaanse huizenmarkt, zal de aandelenmarkt weer gaan stijgen’, zegt macro-econoom Sep van de Voort van SNS Securities. Volgens de econoom is het sentiment in de markt momenteel erg slecht. Hij verwacht niet dat het nog veel slechter kan. Aandelen zijn nu aantrekkelijk gewaardeerd. ‘De koers-winstverhoudingen liggen op de niveaus van begin jaren negentig. De risicopremies zijn hoog en dus zijn aandelen relatief goedkoop.’

Volgens de econoom is het probleem op de Amerikaanse huizenmarkt ‘evident’, maar ‘het gaat allemaal wel meevallen’. Van de totale Amerikaanse huizenmarkt valt circa 4% in de categorie subprime, met een waarde van ruwweg $ 1400 mrd. Hiervan wordt op dit moment 3% gedwongen om zijn huis te verkopen, legt Van de Voort uit. ‘Dat is een relatief klein deel van de markt. Daarnaast verwachten we niet dat de hypotheekrente gaat oplopen en de werkloosheid zal inzakken.’ De VS stevenen volgens Van de Voort niet af op een recessie, maar de grootste economie van de wereld zit in een zogeheten ‘mid cycle dip’, een tussentijdse correctie in een hoogconjunctuur.

Op basis van de huidige koers-winstverhoudingen kunnen ook Nederlandse aandelen hogere regionen gaan opzoeken, zegt de econoom. SNS gaat uit van een eindstand voor de AEX van 570 tot 590. ‘Maar het zou me niet verbazen als de AEX dit jaar door de 600 punten breekt’, zegt Van de Voort.

Toch houdt SNS een slag om de arm, met name als het gaat om de eerste helft van het jaar. De huidige financiële crisis zou nog kunnen aanhouden. Daarom heeft SNS de categorie ‘value champion’ verandert in ‘defensive champion’, mocht onverhoopt de economie toch in een recessie duiken.

SNS Securities kiest
Favorieten 2008

Defensief
KPN, TNT en Unilever

Garp: aandelen met robuuste groei en laag geprijsd
DSM, Macintosh en Innoconcepts

Actiekandidaten
Corporate Express, Wessanen en Philips

Thema-aandelen
Accell, Nutreco en Wessanen

Arnold Tankuş
Download PDF
© 2008 Het Financieele Dagblad

vrijdag 4 januari 2008

Mikpunt

Wal-Mart voelt al jaren de hete adem van concurrent Target in de nek. Maar voor het eerst in bijna tien jaar gaat het grootste supermarktconcern ter wereld nummer twee Target verslaan als het gaat om de kerstverkopen in de VS. Ofschoon de definitieve omzetcijfers eind volgende week worden voorgelegd, rekenen analisten op Wall Street erop dat Wal-Mart de belangrijkste race van het jaar heeft gewonnen. Een trendbreuk, want al sinds eind jaren negentig troeft Target, de nummer twee retailer van de VS, Wal-Mart af als het gaat om de zogeheten same-store sales in de maand december. Dit cijfer geeft aan hoe de omzet verloopt van de winkels die langer dan een jaar zijn geopend.

Target waarschuwde deze week dat de omzetgroei over december ruim onder de eerder afgegeven verwachting van 3% tot 5% zal uitkomen. In november stegen de same-store sales van Target met een bescheiden 1,1% tegen 1,5% voor Wal-Mart. De laatste begon in oktober al met het afprijzen van duizenden soorten speelgoed. In november startte het met het verlagen van de meest gewilde elektronica van dat jaar. Target koos ervoor geen prijzenoorlog aan te gaan met Wal-Mart, maar lijkt daar nu voor te worden gestraft.

Target ziet niet alleen een deel van zijn klanten bij de concurrent boodschappen doen, ook beleggers laten Target in de steek. Het aandeel leverde het afgelopen jaar ruim 10% in, terwijl Wal-Mart over dezelfde periode circa 5% wist te winnen.

De tegenvallende ontwikkelingen hebben prompt geleid tot een opstandige aandeelhouder: Pershing Square Capital (PSC), een activistisch hedgefonds dat wordt geleid door William Ackman. PSC gaf in juli vorig jaar aan een belang te hebben opgebouwd van 9,6%. Vorige week draaide PSC de duimschroeven nog eens aan door het belang uit te breiden tot 12%. Het hedgefonds praat nu met het bestuur van Target om de koers van het aandeel, dat volgens Ackman is ondergewaardeerd, op te krikken. PSC dringt aan op het inkopen van eigen aandelen en daarnaast wil het hedgefonds dat Target zijn creditcardonderdeel met een waarde van ongeveer $ 7 mrd, van de hand doet. Target stelde beleggers vorige maand echter teleur door het besluit tot verkoop van het onderdeel voorlopig in de ijskast te zetten.

Target let door de druk van aandeelhouders nu te veel op het stuwen van de aandelenkoers, menen analisten. Target moet zich gewoon blijven richten op het verkopen van producten en het verbeteren van de winkelformule. Want de klanten waarderen de service van Target inmiddels op het niveau van doe-het-zelfketen Home Depot. Gezien de slechte naam die Home Depot op dit gebied heeft, is dit verre van een compliment, maar eerder een waarschuwing die het bestuur van Target ter harte moet nemen.

Arnold Tankuş
Download PDF
© 2008 Het Financieele Dagblad