zaterdag 28 juni 2008

Duurzaam renderen

Duurzaam beleggen en sparen is ethisch verantwoord en geeft een goed gevoel. Het aanbod wordt steeds groter en de verschillen tussen de aanbieders lopen flink uiteen.

De laatste twee jaar is duurzaam beleggen en sparen een echte hype geworden. Steeds meer partijen bieden duurzame fonsen aan. Duurzaam beleggen kan lucratief zijn omdat voor bepaalde fondsen een belastingvoordeel geldt dat kan oplopen tot 2,5%. Maar levert duurzaam beleggen en sparen, behalve een goed gevoel ook goede rendementen op? Vergelijkingssite Evestor.nl nam zeventien Nederlandse duurzame beleggingsfondsen onder de loep. Wat bleek: de onderlinge verschillen zijn groot. Het is zaak om als belegger goed huiswerk te doen.

Volgens Philip van Dijk van Evestor.nl is er bij duurzaam beleggen de laatste twee jaar duidelijk sprake van een hype waar naast traditionele partijen als ASN Bank en Triodos ook andere banken op zijn ingesprongen. De hype vlakt de laatste tijd wat af, zegt Van Dijk, maar dit is deels toe te schrijven aan het huidige slechte beurssentiment. 'Als de beurzen weer aantrekken zal duurzaam ook weer opveren', denkt de onderzoeker.

Van de duurzame beleggingsfondsen die Nederland rijk is en Evestor.nl met elkaar vergeleek, zijn de onderlinge resultaten opvallend groot. Zo behaalde de nummer een, het Ohra New Energy Fonds, over de afgelopen drie jaar een gemiddeld rendement van 33,2%. De nummer laatst, het ABN Amro Duurzaam Donatie Fonds, kende een resultaat van 1,2%. Aangezien duurzame beleggingsfondsen een offensief karakter hebben - gemiddeld genomen zijn deze fondsen voor 95% belegd in aandelen - hebben ook deze fondsen dit beursjaar harde klappen gekregen met dalingen die variëren van 6% tot 15%. Alleen het ASN-Novib Fonds wist met een winst van 1,2% het hoofd boven water te houden.

Los van de resultaten die in het tot nu toe turbulente beursjaar zijn behaald, stelt Van Dijk dat het vooral de partijen zijn die zich langer met duurzaam beleggen bezighouden die de betere beleggingsprestaties boeken. 'De banken die met de mode zijn meegegaan doen het slechter.' Hij schrijft dit toe aan een langer trackrecord en kennis van duurzaam beleggen van partijen die zich langer in dergelijke bedrijven hebben verdiept: 'Portefeuillebeheerders moeten veel kleinere bedrijven bekijken zoals bijvoorbeeld bedrijven die zich richten op nieuwe energie. Dat vereist specifieke kennis en het duurt een tijd om dat op te bouwen.'

Eigen verantwoordelijkheid
Duurzaam beleggen loont dus, maar de consument moet wel zijn eigen verantwoordelijkheid kennen. Van Dijk raadt beleggers aan de prestaties van de verschillende fondsen met elkaar te vergelijken op websites als die van Morningstar.

Daarnaast is het verstandig om de top 10-posities van het fonds te bekijken. 'Als daar fondsen als ING en Royal Dutch Shell in zitten, dan kun je nagaan dat duurzaam wel een heel ruim begrip is.' Volgens Van Dijk komt dit doordat er geen algemene definitie voor duurzaam beleggen is. Hierdoor is het begrip voor iedere bank vrij interpreteerbaar.

ASN Bank is in principe een voorstander van een keurmerk. 'We willen geen keurmerk om het keurmerk', zegt een woordvoerder van de bank. 'De klant moet centraal staan. Die moet er inhoudelijk wel iets aan hebben en mensen meer inzicht geven zodat ze zelf een oordeel kunnen vormen.'

Sparen
Naast de resultaten van beleggingsfondsen onderzocht Evestor.nl ook de rentetarieven van duurzame spaarrekeningen. De spaarder is met een duurzame spaarrekening gemiddeld beter af dan bij gewone banken. In de afgelopen drie maanden keerden gewone banken gemiddeld 1,7% aan spaarrente uit. Duurzame spaarders ontvingen 1,2 procentpunt meer. Alleen kleinere buitenlandse banken die stunten met hoge rentetarieven verslaan de duurzame. Van Dijk heeft wel enkele kanttekeningen. 'Bij de grote banken zijn er veel rekeningen met een lage rente. Daarnaast zit er achter duurzame spaarrekeningen een duidelijke marketing die mensen aanspreekt. De rente moet wel hoger liggen om het voor de spaarder interessant te maken.'
Duurzame spaarrekeningen zijn er daarnaast voor een specifieke doelgroep, zegt Van Dijk. 'De duurzame spaarder wil niet alleen een hoge rente, maar ook dat het geld wordt gebruikt om duurzame projecten te ondersteunen. Dat is ook het succes van deze manier van sparen: de klant krijgt een redelijke rente en een goed gevoel.'

Ook bij spaarrekeningen moet de klant kritisch zijn, want ook hier zijn de verschillen groot. 'Soms is het verschil meer dan een procentpunt bij praktisch dezelfde rekening', aldus Van Dijk. De klant moet kritisch doorvragen. Zijn er beperkende voorwaarden en wordt er daadwerkelijk duurzaam gespaard. 'Dat de consument doorvraagt is zeer belangrijk. Daardoor worden de aanbieders scherp gehouden.'

Arnold Tankuş
© 2008 Het Financieele Dagblad

vrijdag 27 juni 2008

Inflatie zet aan tot renteverhogingen

Opkomende markten volgen elkaar snel op met opschroeven rente om geldontwaarding te beteugelen

Amsterdam
Een sterk oplopende inflatie dwingt diverse centrale banken in opkomende markten tot het opschroeven van de basisrente.

De stijgende prijzen voor energie, grondstoffen en voedsel leiden wereldwijd tot hogere inflatiecijfers en -verwachtingen. Zo stegen de consumentenprijzen in India, de in grootte derde economie van Azië, de afgelopen maand met 11,1%. Het was de snelste stijging van het prijspeil in dertien jaar.

De voorzitter van de Reserve Bank of India (RBI), Yaga Venugopal Reddy, zei deze week alert te zullen reageren om de inflatie in toom te houden. De RBI verhoogde maandag de basisrente met 50 basispunten naar 8,5%. Het was de tweede renteverhoging van de RBI in een maand.

De Amerikaanse zakenbank Merrill Lynch rekent op nieuwe rentestappen van de RBI. De bank komt tot deze voorspelling doordat de renteswap op recordhoogte noteert. Met een swap willen beleggers renterisico's beheersen of afdekken. De tweejarige swap steeg deze week met 1,3 procentpunt naar 9,86%. De vijfjarige swap klom met 1,2 procentpunt naar een record van 9,9%. Daarmee noteert de swap inmiddels 140 basispunten boven het huidige rentetarief. Ook dit is een record, over de afgelopen vier jaar bedroeg het verschil tussen de basisrente en de swap - de spread - gemiddeld 23 basispunten.

De stijgingen van deze week gingen in het snelste tempo sinds de invoering van de derivaten in 1999. 'De swapmarkt geeft een signaal af dat een einde van het agressieve rentebeleid van Reddy nog lang niet in zicht is', aldus Ashish Agrawal van Merrill Lynch. 'Wij verwachten dat de rente in India snel zal oplopen om de inflatieschok te bestrijden', stelt een andere econoom van Merrill Lynch in Bombay. De zakenbank verwacht dat de rente in India dit jaar zal worden verhoogd naar 9%. Ook economen van JPMorgan en Citigroup verwachten verdere renteverhogingen van de RBI dit jaar.

Ook in Taiwan is deze week de basisrente opgeschroefd. Na het sluiten van de aandelenmarkten gisteren is de basisrente met 12,5 basispunten verhoogd naar 3,625%. 'Onze eerste prioriteit is het in toom houden van de inflatie', zei Perng Fai-nan, de voorzitter van de centrale bank van Taiwan, in een toelichting op het rentebesluit. 'De centrale bank zal er alles aan doen om de prijsstabiliteit te bewaken.'

In andere opkomende economieën is hetzelfde beeld te zien. De centrale banken in de Filippijnen en Indonesië verhoogden eveneens de rente om de stijging van de consumentenprijzen tegen te gaan. Buiten Azië werd deze week in Brazilië, Roemenië en Turkije de rente verhoogd.

De Turkse centrale bank hintte gisteren op verdere rentestappen. Eerder deze maand werd de basisrente met 50 basispunten verhoogd naar 16,25%. De inflatieverwachtingen in Turkije lopen hard op. In mei bedroeg de stijging van het prijspeil 10,7%. De Turkse centrale bank heeft inmiddels het inflatiedoel van 4% dit jaar losgelaten en rekent nu op 7,5%.

Speculaties trokken in China de dertigjarige staatsobligaties omlaag. In de markt overheerst de gedachte dat ook in China de rente zal worden opgetrokken om de geldontwaarding de kop in te drukken. China verhoogde vorige week de prijzen van benzine en diesel met 17%.

'De obligatiemarkt is pessimistisch en grote beleggers zijn begonnen met het dumpen van langlopende schatkistpapieren om zo hun verliezen te beperken', aldus obilgatieanalist Xu Hanfei tegenover persbureau Bloomberg. Xu verwacht dat de energieprijzen dit jaar met 7,5% zullen stijgen, terwijl de overheid rekent op 4,8%. De consumentenprijzen stegen in China in de maand mei met 7,7%, tegen 8,5% in april.

In Japan, een land dat jarenlang met deflatie te kampen heeft had, uitten bankbestuurders inmiddels ook hun zorgen. Een van de bestuurders van de Bank of Japan (BoJ), Seiji Nakamura, is bezorgd dat de stijgende energie- en grondstofprijzen mogelijk de bestedingen van de Japanse bedrijven en consument onder druk zetten.

In mei liepen de producentenprijzen in Japan met 4,7% op. Een dergelijke stijging was in 27 jaar niet meer waargenomen. De verwachting is dat bedrijven de prijsstijgingen zullen doorberekenen aan de consument. Nakamura zei erop te rekenen dat de inflatie rond de 1,5% zal bedragen. Met een basisrente van 0,5% heeft Japan de laagste rentevergoeding van alle geïndustrialiseerde landen.

Maar een rentestap van de BoJ zit er vooralsnog niet in. Van de 34 door Bloomberg gepolste economen rekenen er slechts drie op een renteverhoging dit jaar.

Arnold Tankuş
© 2008 Het Financieele Dagblad

vrijdag 20 juni 2008

Japanse beurs zwemt tegen stroom in

Nikkei presteert beter dan andere indices door dalende yen en herstel na harde afstraffing vorig jaar

Amsterdam

De Japanse aandelenbeurs valt de afgelopen maanden in positieve zin op. Waar andere aandelenmarkten dalen, heeft de Nikkei een herstel ingezet.

Ondanks de koersdalingen van gisterennacht, steeg de Japanse hoofdgraadmeter de afgelopen drie maanden met circa 15%, terwijl de Amerikaanse Dow Jones-index over dezelfde periode een min van 0,5% noteerde. De AEX-index steeg in dezelfde periode met 5%.

De stijging van de Nikkei is niet toe te schrijven aan de Japanse economie, want die is volgens Fortis-econoom Peter de Bruin 'duidelijk aan het vertragen'. Volgens De Bruin is de stijging van de Nikkei grotendeels te danken aan de ontwikkeling van de Japanse yen tegenover de dollar. De yen is de laatste maanden flink in waarde gedaald. 'De daling van de yen heeft voornamelijk te maken met de hogere renteverwachtingen in de VS. Als exportland vertaalt zich dat rechtstreeks op de beurs', zegt De Bruin. 'Als je het koersverloop van de dollar-yen over die van Nikkei legt, zie je dat de correlatie bijna een-op-een is.'

Daarnaast is de Japanse beurs het afgelopen jaar hard gedaald. Ofschoon de Nikkei de laatste drie maanden goed heeft gepresteerd, staat de Japanse hoofdgraadmeter ruim 22% lager dan twaalf maanden geleden. 'De Japanse beurs is gevoeliger voor internationale gebeurtenissen. Als risico's op de wereldwijde markten toenemen, dan wordt de beurs extra hard geraakt, maar veert ook hard op als die risico's afnemen', aldus De Bruin.

'De meeste beleggers hebben weinig Japanse aandelen', zegt macro-econoom Michel van der Stee van Van Lanschot. Vreemd is dat niet, want het land heeft beleggers de ene na de andere teleurstelling bezorgd. 'De jaren negentig worden gezien als een verloren decennium.'

Toch denkt Van der Stee dat hier verandering in kan komen. 'Eind jaren negentig hebben de Japanse banken eindelijk schoon schip gemaakt. De crisis die de banken daar hadden, was vergelijkbaar met die van Amerikaanse banken nu.' Van der Stee wijst erop dat Japanse banken nu niet tot nauwelijks hebben afgeschreven op de kredietcrisis. 'Ze hebben de zaken nu redelijk op orde.'

Er moeten nog wel een aantal zaken verbeteren om een echte draai op de Nikkei te zien, denkt Van der Stee. Zo houdt de Japanse consument door het 'deflatiesyndroom' nog altijd de hand op de knip. De consument stelt aankopen uit in de hoop dat de prijzen nog verder zullen dalen.

De macro-econoom van Van Lanschot denkt daarom dat Japan een van de weinige landen is waar een renteverhoging een gunstig effect zou kunnen hebben. 'Het land komt uit een lange periode van deflatie. Dat nodigt niet uit tot het uitgeven van geld, terwijl de Japanners over veel spaargeld beschikken.' De Japanse basisrente werd vorig jaar februari met 25 basispunten verhoogd naar 0,5%, het laagste rentetarief van alle geïndustrialiseerde landen. Zelfs op langlopende obligaties valt met een rendement van circa 1,6% weinig te verdienen. De gemiddelde dividendrendementen op Japanse aandelen liggen ook rond de 1,6%.

In tegenstelling tot Van der Stee ziet De Bruin van Fortis juist een negatief effect van een hogere inflatie. 'Voor een land dat bijna twee decennia in een periode van deflatie heeft gezeten, komt inflatie relatief harder aan. Consumenten schrikken zich rot en het consumentenvertrouwen staat ook niet voor niets op het laagste punt in acht jaar.' In april bedroeg de inflatie in Japan 0,8%. Daarmee is de geldontwaarding nog altijd de laagste van alle landen van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling, de Oeso. De kerninflatie, waar de factoren voedsel en energie uit zijn gehaald, was nog altijd negatief en bedroeg -0,1%.

Zakenbank UBS adviseert obligatiebeleggers vijfjarige obligaties te kopen en twintigjarig Japanse schatkistpapieren te verkopen omdat de Japanse centrale bank (BoJ) een mogelijke renteverhoging zal uitstellen. De vijfjarige leningen, die gevoeliger zijn voor de renteverwachting dan langer lopende obligaties, zullen beter presteren dan de twintigjarige. De zakenbank verwacht 1 juli een overheidsrapport waaruit blijkt dat het vertrouwen van grote producenten is gedaald naar het laagste punt in 4,5 jaar. Dit rapport zal de renteverwachtingen temperen, stelt UBS. Waar de aandelenbeurs in Japan oploopt, daalden de staatsobligaties de afgelopen drie maanden in waarde.

Volgens persbureau Bloomberg schat de markt een renteverhoging door de BoJ voor het eind van dit jaar in op 58%. Een week geleden was dit nog 78%. De Bruin verwacht pas in het tweede kwartaal van 2009 een renteverhoging.

Arnold Tankuş
© 2008 Het Financieele Dagblad

donderdag 19 juni 2008

'Overname Scarlet door Belgacom nog altijd onzeker'

Amsterdam

De overname van het Nederlandse telecombedrijf Scarlet door Belgacom staat op losse schroeven. Het Belgische telecomconcern zou te weinig toezeggingen hebben gedaan aan de Belgische Raad voor de Mededinging om Scarlet te mogen inlijven.

Dit schrijft de Belgische zakenkrant De Tijd woensdag op basis van diverse bronnen. In België zorgt de overname die in februari van dit jaar werd aangekondigd voor de nodige commotie.

Scarlet is weliswaar een Nederlands bedrijf, maar de activiteiten hebben hun zwaartepunt in België. Met de overname zou Belgacom 150.000 klanten van Scarlet aan zijn bestand kunnen toevoegen. Scarlet is na Belgacom en Telenet de nummer drie op de Belgische breedbandmarkt.

Na de aankondiging van de overname klaagden concurrenten over het grote marktaandeel dat Belgacom zou krijgen. Ook de Europese Commissie liet weten bedenkingen te hebben. In april van dit jaar bleek ook de Belgische Raad voor de Mededinging grote twijfels te hebben over de deal en besloot tot nader onderzoek.

Om goedkeuring te krijgen deed Belgacom de toezegging de komende drie jaar geen prijsverhogingen door te voeren. De mededingingsautoriteiten vinden dit aanbod te mager. Het onderzoek loopt nog, maar partijen in de markt gaan ervan uit dat als Belgacom niet met extra toezeggingen komt, de overname wordt afgeschoten. Een andere mogelijkheid is dat de raad zulke zware eisen zal stellen dat de overname voor Belgacom niet langer interessant is. Tot nu toe is Belgacom nog niet met extra toezeggingen gekomen. Een woordvoerder van Belgacom wil niet ingaan op mogelijke eisen van de Raad voor de Mededinging. 'We zullen de procedure afwachten en al hun vragen beantwoorden, maar volgens ons moet de deal kunnen lukken, anders waren we er niet aan begonnen.'

Scarlet-bestuurder Paul Gelderloos vindt de ophef in de Belgische pers overdreven en prematuur. 'We hebben pas medio augustus contact met de mededingingsautoriteiten. Tot die tijd kunnen er nog allerlei argumenten worden uitgewisseld', aldus Gelderloos, die zegt '95% zeker' te zijn dat de overname doorgaat. Mocht het onverhoopt niet doorgaan, dan wil Scarlet zelfstandig verder.

Scarlet is volgens Gelderloos zelf op zoek naar overnames in enkele opkomende markten. 'We moeten rekening houden met het feit dat de overname van Belgacom misschien niet doorgaat en we waren hier al eerder mee bezig, want het is voor ons de enige manier om te groeien.' De Scarlet-bestuurder zegt dat de eerste onderhandelingen inmiddels zijn opgestart.

Overname Scarlet

Op losse schroeven

*Belgacom kondigt februari overname Scarlet aan

*Overnamebedrag is euro 185 mln

*Belgische Raad voor de Mededinging stelt na twijfels nader onderzoek in

*Raad zou toezeggingen van Belgacom te mager vinden

*Belgacom en Scarlet noemen alle ophef 'prematuur'

Arnold Tankuş
© 2008 Het Financieele Dagblad

Anders beleggen door inflatie

Inflatie zal de komende decennia de economische agenda blijven domineren. Beleggers dienen hierop hun portefeuilles aan te passen, adviseert Robeco.

Amsterdam
De hoge inflatie is niet tijdelijk. De komende decennia zal de geldontwaarding hoger uitkomen dan in de afgelopen jaren. Dit stelt Lex Hoogduin, hoofdeconoom van Robeco en directeur van Iris, het onderzoeksbureau van Rabobank en Robeco.

Volgens de econoom is er een einde gekomen aan een kwarteeuw van lage en stabiele inflatie. Deze periode werd ingezet aan het begin van de jaren tachtig, toen de Federal Reserve onder voorzitter Paul Volcker overging tot een strak monetair beleid, met het beteugelen van inflatie als belangrijkste doelstelling. Deze periode, die in de economische literatuur wordt aangeduid als The Great Moderation, is volgens Hoogduin ten einde: 'We staan op een keerpunt.'

Beleggers moeten rekening houden met deze nieuwe situatie. Het aanhouden van kasgeld en vastrentende waarden raadt Hoogduin af. Ook over de aandelenmarkten is de econoom sceptisch. 'Het is afwachten hoe de winststromen zich gaan ontwikkelen. Die zullen niet meer zo rooskleurig zijn als we de afgelopen jaren gewend waren.' Doordat de inflatie hoger en beweeglijker zal zijn, worden de risicopremies in de rente hoger en wordt het lenen voor bedrijven duurder. Toch ziet hij kansen in de sectoren basismaterialen, industrie en dienstverlening, energie en aandelen met een duurzaam en innovatief karakter.

Hoogduin adviseert om obligaties of gestructureerde producten te kopen die gekoppeld zijn aan de inflatie. De Nederlandse Staat geeft dergelijke obligaties niet uit, maar Hoogduin vindt dat de overheid dit wel zou moeten doen. 'Inflatie is goed voor schulden en in die zin een presentje voor de overheid. Dit gaat ten koste van de pensioenfondsen, die de grote afnemers van obligaties zijn. Een van de manieren om te zorgen dat het geld door inflatie niet wordt herverdeeld, is het uitgeven van geïndexeerde obligaties.'

De belegger kan ervoor kiezen te investeren in de sectoren die de belangrijkste aanjagers zijn van inflatie. Volgens Hoogduin zijn er zeven essentiële markten: grondstoffen, energie, voedsel, schone lucht, schoon water, gezondheidszorg en arbeidsmarkt. 'Als belegger moet je je afvragen wat inflatie veroorzaakt en meer accent leggen op de markten waar schaarste een rol speelt. Deze markten hebben alle te maken met een sterke stijging van de vraag, terwijl het aanbod erachteraan hobbelt.'

Hoogduin adviseert om een groter deel te beleggen in opkomende economieën. Deze landen zijn door de sterke vraag naar grondstoffen en voedsel deels verantwoordelijk voor inflatie, maar door deze landen zal de wereldeconomie de komende jaren blijven groeien.

Aanjagers inflatie

Zeven essentiële markten

*Grondstoffen

*Energie

*Voedsel

*Schone lucht

*Schoon water

*Gezondheidszorg

*Arbeidsmarkt

Arnold Tankuş
© 2008 Het Financieele Dagblad

dinsdag 17 juni 2008

Inflatie stuwt rentevergoedingen

Druk op Amerikaanse treasuries neemt toe door hoge geldontwaarding

Amsterdam
De rentevergoedingen op staatsleningen lopen de laatste tijd opmerkelijk steil op. De dalende obligatieprijzen - een trend die circa drie maanden geleden is ingezet - is slechts het begin, verwachten partijen in de markt.

De tienjarige Amerikaanse treasury noteerde gisteren aan het eind van de handelsdag een rendement van 4,25%, terwijl de inflatie in mei op jaarbasis 4,2% bedroeg, waardoor de opbrengst voor obligatiebelegger nu nihil is. Volgens cijfers van Bloomberg overstijgen de consumentenprijzen sinds december het rendement op tienjarige obligaties met gemiddeld 36 basispunten.

In slechts drie maanden tijd zijn de rentevergoedingen op de tienjarige Europese en Amerikaanse staatsleningen met bijna honderd basispunten gestegen. Het rendement op tweejarig schatkistpapier is aan beide zijden van de oceaan zelfs met 1,7 procentpunt gestegen. In Europa staan de yields inmiddels weer ongeveer op de niveaus van vlak voor het uitbreken van de kredietcrisis ongeveer een jaar geleden.

De laatste keer dat de geldontwaarding boven de rentevergoeding op treasuries uitkwam was in 2005 nadat de orkanen Katrina en Rita de Amerikaanse consumentenprijzen in een maand met 4,7% hadden opgestuwd, maar dit was een eenmalig effect. De VS kenden voor het laatst in 1980 een langdurige periode waarin de rente lager noteerde dan de inflatie. De geldontwaarding in de VS bereikte in 1980 het hoogste punt in 33 jaar van 14,8%, terwijl de rendementen op de tienjarige treasuries op 11,4% noteerden.

De huidige situatie doet veel handelaren denken aan het eind van de jaren zeventig, toen de inflatie opliep en de economie stagneerde. 'Ik heb sterk de indruk dat steeds meer marktpartijen de oude handboeken openslaan om nog eens terug te lezen welke gevolgen de olieschokken van de jaren '70 ook alweer hadden', stelt econoom Carsten Brzeski van ING Bank. 'Het lijkt wel alsof iedereen de discomuziek en broeken met wijde pijpen herontdekt.'

De oplopende inflatie zorgt er ook voor dat de winsten op de aandelenmarkten worden gedrukt. De gemiddelde winsten van bedrijven in de S&P 500 liggen nu 0,2 procentpunt hoger dan de rentevergoeding op de tienjarige treasury. Een dergelijk klein verschil is sinds 2004 niet meer gemeten.

Economen van zakenbank Morgan Stanley voorzien een nog hogere geldontwaarding in de VS van 5 tot 5,5% deze zomer. 'De wereldwijde inflatiegeest is uit de fles', aldus de bank in een rapport.

De consumentenprijzen lopen dusdanig hard op dat in de VS na een serie van forse renteverlagingen waarin de rente sinds september vorig jaar van 5,25% is verlaagd naar 2%, de markt inmiddels rekening houdt met renteverhogingen van de Fed. De futures op de Chicago Board of Trade, die een indicatie geven hoe groot de markt de kans op een renteverlaging of verhoging acht, wijst op een kans van 22% dat de rente bij de volgende rentebijeenkomst op 25 juni met 25 basispunten zal worden opgetrokken. Een verhoging voor het eind van dit jaar wordt ingeschat op 100%. Twee maanden geleden rekende 90% van de handelaren nog op een rentedaling.

'Je ziet een herprijzing van risico', zegt Marc van Heel van obligatiebelegger Pimco. 'Eerst werd de obligatiemarkt bepaald door de kredietcrisis, toen kwam er de liquiditeitscrisis en nu is er inflatie.'

Van Heel wijst erop dat vooral de westerse economieën in een periode van stagflatie - een stagnerende economie gecombineerd met een hoge inflatie - terecht kunnen komen. 'De opkomende economieën zorgen ervoor dat de wereldeconomie in een redelijk tempo blijft groeien. Eerst importeerden wij deflatie door hun goedkope arbeidskrachten, maar dat effect lijkt nu weg.'

Volgens van Heel zijn centrale banken in deze landen geneigd de rente op de huidige standen te handhaven om zo de eigen munt goedkoop te houden.

Sommige obligatiespecialisten stellen dat het gevaar van inflatie wordt overdreven, want de lonen van de Amerikaanse arbeiders stijgen minder hard mee. In april en mei stegen deze met 3,5%, het laagste niveau sinds februari 2006.

'Ik zie geen verdere inflatiedruk ontstaan en zie geen rechtvaardiging voor een grote rentesprong', aldus obligatiespecialist Francis Mustaro van Seligman & Co in New York. Mustaro wijst daarvoor op de Treasury Inflation Protected Securities, of Tips. Deze geven een indicatie voor de inflatieverwachting voor het volgende decennium. De rentevergoeding op de tienjarige Tips noteert nu op 2,52% tegen 2,56% in maart. Dit was de hoogste stand in anderhalf jaar.

Arnold Tankuş
© 2008 Het Financieele Dagblad