zaterdag 7 maart 2009

Dramatisch banencijfer VS geeft vertrouwen belegger nieuwe klap

Amsterdamse AEX-index sluit voor het eerst sinds juli 1995 onder de 200 punten

Amsterdam
De slechtste werkgelegenheidscijfers uit de VS in 25 jaar, een dreigende nationalisatie voor banken en gedwongen opschoning van aandelenportefeuilles gaven vrijdag het vertrouwen van beleggers een nieuwe deuk.

De AEX-index dook onder de 200 puntengrens om te sluiten op 199,5 punten, een stand die niet meer op de borden heeft gestaan sinds 6 juli 1995.

Afgelopen week verloor de Amsterdamse AEX-index 9,2%. Sinds het begin van dit jaar is het verlies inmiddels opgelopen tot 18,8%. Vorig jaar verloren aandelen al meer dan de helft van hun waarde.

'Er wordt steeds meer getwijfeld aan een herstel van de economie in de tweede helft van dit jaar', zegt Pieter Wind van ING Investment Management. 'In oktober en november prijsden de markten al een recessie in. Nu schuift het op richting een depressiescenario.'

'Ik denk dat de crisis nog lang niet ten einde is', zei vrijdag centralebankpresident Nout Wellink van De Nederlandsche Bank in een toespraak in Amsterdam. 'De huidige financiële crisis lijkt op een griepepidemie', aldus Wellink. Die zijn volgens hem lastig te bestrijden. 'Soms is de enige optie om de epidemie te laten uitrazen en de schade te beperken.'

Wereldwijd lijkt vooral de koersdaling van banken en verzekeraars onstuitbaar. Het aandeel ING verloor deze week in Amsterdam bijna 32% en kost nu euro 2,50. Twee jaar geleden was dat nog euro 34. Verzekeraar Aegon leverde in een week bijna een derde van zijn waarde in en staat nu op euro 1,94. SNS Reaal sloot op de laagste stand ooit van euro 1,93, een verlies van 35% in een week.

De omzet op de beurs is laag, onder meer omdat de banken zelf nauwelijks handelen. Grote koersuitslagen zijn dan sneller een feit.

Vooral in de Verenigde Staten, waar Wall Street vrijdag na een korte eindspurt nog net in de plus wist te sluiten, zijn veel bankaandelen 'pennystocks' geworden. Een aandeel Citigroup noteert nu rond $ 1, tegen circa $ 55 twee jaar geleden. ING-er Pieter Wind: 'De Amerikaanse overheid roept heel hard dat ze de banken niet gaan nationaliseren, maar de markt zegt: dat zullen we nog wel eens zien.'

Een aandeel General Motors kost nu circa $ 1,50, dat is minder dan een Amerikaan aan de pomp betaalt voor een gallon (3,78 liter) benzine. Kantoorartikelenleverancier Office Depot noteert nu $ 0,73. Dat is minder dan de prijs van een doosje paperclips.

Arnold Tankuş
© 2009 Het Financieele Dagblad

Zelfs de 200 houdt niet

Beleggers moeten de gifbeker tot het einde leegdrinken. Deze week zakte de AEX door niveaus die door de markt als cruciaal worden gezien.

Het verhaal op de aandelenmarkten is even somber als eentonig. Wederom kende de beurzen een rampweek: psychologisch belangrijke grenzen sneuvelden als luciferhoutjes. Handelaren haalden in de week die vooraf ging nog opgelucht adem dat de AEX nipt boven de 218 punten wist te sluiten. Deze grens werd door veel marktpartijen gezien als een belangrijke niveau waar de beurs stand had moeten houden. Maar al op de eerste handelsdag van de week zakte de beurs met een forse klap door deze steun. Vrijdag zakte de AEX zelfs door de grens van 200 punten. Ook op Wall Street zakten diverse indices onder belangrijke niveaus. Zo daalde de Dow Jones-index onder de 7000 punten, de bredere samengestelde S&P500 dook onder de 700 en technologiebeurs Nasdaq zakte onder de grens van 1300 punten.

Het wantrouwen ten opzichte van banken neemt alleen maar toe en macro-economische cijfers die beleggers voor hun kiezen krijgen zijn niet te pruimen. Iedere herstelbeweging wordt gevolgd door nieuwe dalingen. Het vertrouwen is helemaal zoek. En waar het eindigt, niemand die er een zinnig woord over durft te zeggen.

AIG doet beurzen pijn
De beurzen werden maandag opgeschrikt door een megaverlies over het vierde kwartaal van $ 60 mrd bij verzekeraar AIG, het grootste verlies uit de Amerikaanse bedrijfsgeschiedenis. De overheid die al tientallen miljarden in het concern heeft gepompt, moest er opnieuw aan te pas komen met een steun van $ 30 mrd. De vrees is dat het niet bij deze steun blijft. De Britse bank HSBC maakte bekend met een aandelenemissie ruim euro 14 mrd op te willen halen.

Het gevolg was de zoveelste bloedrode dag voor de AEX-index met een verlies van 5%. Niet voor de eerste keer kregen Aegon en ING de hardste klappen te verwerken. Beide fondsen zijn hard op weg om een 'pennystock' te worden. ING verloor deze week 31,8% om te sluiten op een dieptepunt van euro 2,50, terwijl verzekeraar Aegon 32.8% inleverde op een slotstand van euro 1,94. Midkapper SNS Reaal kreeg ook rake klappen en verloor op weekbasis 35,2% en staat nu op euro 1,93. Een historisch dieptepunt. 'Het wantrouwen in de financiële fondsen neemt alleen maar toe en het woord nationalisatie komt met de dag dichterbij, met name voor ING', stelde een Amsterdamse handelaar.

Ahold sterk
Het enige lichtpuntje op een voor de rest inktzwarte beursdag, was Ahold. Het supermarktconcern kwam met goede resultaten voor de dag, maar wilde net als veel andere bedrijven geen verwachtingen uitspreken over de resultaten voor het lopende jaar. Maandag won Ahold 1,4%. Over de gehele week verloor het aandeel van de grootgrutter toch ruim 6%.

De handelsdag die dinsdag volgde vertoonde het zelfde koersverloop. Wederom deden beleggers aandelen van de hand en weer waren de financiële fondsen de gebeten hond. 'Er zijn heel weinig natuurlijke kopers. Geen pensioenfondsen en geen verzekeraars. Wel zijn er veel verkopers', zei handelaar Michel van der Stee van Van Lanschot Bankiers. 'Mogelijk spelen gedwongen verkopen een rol. Maar qua omzet is het niet heel spannend. Het is geen paniek op de beurzen.' Uiteindelijk sloot de AEX dinsdag 3% lager op 202,57 punten.

Woensdag volgde na een reeks van handelsdagen met verlies, eindelijk een hersteldag. De winst die de indices boekten was volgens handelaren voornamelijk toe te schrijven aan het afdekken van zogeheten short posities. Dat wil zeggen dat beleggers aandelen terugkopen die ze eerder hadden verkocht zonder ze te bezitten. Een van de manieren om geld te verdienen in een dalende beurs.

Angst voor macrocijfers
De herstelbeweging van woensdag werd donderdag weer geheel teniet gedaan en daalde de AEX met 5,2% verlies naar een nieuw dieptepunt van 200,58. Een slotstand die sinds juli 1995 niet meer op de borden heeft gestaan. Beleggers die toch al slecht gestemd waren schrokken van de scherpe neerwaartse bijstelling voor de verwachtingen voor de economie van de eurozone. Daarnaast waren beleggers bevreesd voor de Amerikaanse arbeidscijfers over de maand februari.

Vrijdag bleken die cijfers inderdaad slecht, maar ze waren wel volgens verwachting. Het banenverlies voor februari kwam uit op 651.000, terwijl de werkloosheid opliep tot 8,1%, het hoogste niveau in een kwart eeuw. Een tegenvaller was dat de cijfers over januari nog eens naar beneden werden bijgesteld. Wall Street opende circa 2% hoger, maar de koersen zakten snel weg en het Damrak volgde gedwee.

Met iedere daling moet verder terug in de tijd worden gekeken. Voor de jongere generatie handelaren komen standen in beeld die zij niet eerder hebben gezien. De AEX-index sloot de week af op 199,5 punten, een verlies van 9,2% in een week. Daarmee noteerde de Amsterdamse hoofdgraadmeter voor het eerst sinds 6 juli 1995 onder de grens van 200 punten.

Arnold Tankuş is redacteur van Het Financieele Dagblad. E-mail: tankus@fd.nl
© 2009 Het Financieele Dagblad

donderdag 5 maart 2009

Aftocht beleggers opkomende markten

Munten van exportgeörienteerde landen staan op historisch lage standen door wegvloeiend kapitaal

Amsterdam
De vlucht van beleggers naar de Amerikaanse dollar gaat niet alleen ten koste van de euro en de yen. Sinds het uitbreken van de kredietcrisis zitten valuta's van opkomende markten in zwaar weer. Diverse munten zijn de afgelopen maanden sterk gedaald en het einde lijkt voorlopig niet in zicht.

Zo verwachten analisten van de Franse bank BNP Paribas dat de Indiase rupee, die al op een historisch dieptepunt noteert, de komende maanden nog lagere regionen gaat opzoeken. De BNP-analist baseert zijn mening op de volatiliteitsmeter van de wisselverhouding van de roepie tegenover de Amerikaanse dollar. Deze indicator liep gisteren op naar 17%, het hoogste niveau in twee maanden tijd. Door de hoge volatiliteit prijzen optiehandelaren hoge premies in de optiekoersen. Met name calls die rekenen op een verdere stijging van de dollar, kennen momenteel een fikse premie.

De roepie bereikte dinsdag een dieptepunt van Rpe 52,185 tegenover één Amerikaanse dollar. De munt is daarmee dit jaar al 6% in waarde gedaald.

'De optiebeurs geeft negatieve signalen af voor de roepie', aldus valutastrateeg Thin Chin Loo van BNP. 'Buitenlandse beleggers trekken zich nog steeds terug van de Indiase aandelenmarkten en de neergaande spiraal van aandelenverkopen en zwakte in de roepie houdt aan', zegt de analiste tegenover Bloomberg.

Buitenlandse beleggingsfondsen verkochten dit jaar voor $ 1,72 mrd aan Indiase aandelen. Dit komt bovenop het bedrag van $ 13,3 mrd dat vorig jaar uit de aandelenmarkten van India werd getrokken, aldus cijfers van de Indiase beurswaakhond.

Niet alleen de Indiase roepie, maar ook andere Aziatische valuta's staan onder druk. In Maleisië wordt de ringgit verhandeld op het laagste niveau in drie jaar, terwijl in Singapore de lokale dollar op de laagste stand tegenover de Amerikaanse dollar staat in twee jaar.

'De exportgeörienteerde Aziatische economieën en hun valuta's blijven onder druk staan', stelt Hideki Hayashi, econoom van het Japanse Shinko Securities. 'Daarnaast zien we een negatieve impact van dalende aandelenkoersen en buitenlands kapitaal dat uit deze landen blijft vloeien.'

De handel in de Zuid-Koreaanse won is de laatste weken uitermate volatiel en zenuwachtig. Koreaanse beleggers rekenen op interventies van de centrale bank om de munt te ondersteunen.

Volgens lokale kranten heeft de Koreaanse overheid woensdag al ingegrepen op de valutamarkt. Zij schatten dat de overheid voor $ 700 mln tot $ 800 mln eigen valuta's heeft ingekocht. Desondanks kende de won een wispelturige sessie om lager te sluiten op Won 1551 voor één dollar. De won staat daarmee op het laagste punt tegenover de dollar in bijna elf jaar.

'Beleggers zijn bezorgd of het land zijn buitenlandse verplichtingen nog wel aankan', zegt een Aziatische valutahandelaar. 'Daarnaast piekeren ze over de staat van de liquiditeitsreserves en de vooruitzichten voor de economie. Dit alles bij elkaar opgeteld blijft de munt verzwakken.'

Het Koreaanse ministerie van financiën besloot vorige week dat vanaf april buitenlandse beleggers geen belasting meer hoeven te betalen over rentebetalingen en koerswinsten op staatsobligaties. De maatregel lijkt zijn vruchten af te werpen, want volgens ING keren buitenlandse beleggers terug in staatsobligaties. Dat vermindert het tekort aan dollars.

In Rusland, waar de roebel de forse klappen heeft gekregen, heeft de Russische centrale bank een bandbreedte voor de roebel aangekondigd. De munt zal volgens analisten deze maand verhandeld worden rond de RR 40,50 tegen een door de Russen samengesteld mandje van euro's en dollars. Door de maatregel hoopt de bank speculatie tegen te gaan. De roebel daalde het afgelopen half jaar met bijna een derde ten opzichte van de dollar. De centrale bank heeft sinds augustus meer dan $ 300 mrd uitgegeven om de daling van de munt een halt toe te roepen. Handelaren bleven met dat geld echter speculeren op een verdere daling van de roebel. Om speculanten uit de markt te halen, besloot de bank de rente te verhogen, om zo speculatie met geleend geld een halt toe te roepen.

'Handhaving van de bandbreedte is voor de centrale bank een belangrijk instrument om speculanten pijn te doen', aldus Ulrich Leuchtmann, hoofd valutastrategie van Commerzbank. 'Als dit niveau de komende vier weken wordt gehandhaafd, dan wordt de druk op de roebel duidelijk verminderd.' Dankzij een stabielere munt wist de Micex, de belangrijkste Russische beursgraadmeter, vorige maand 6,6% te winnen.

Arnold Tankuş
© 2009 Het Financieele Dagblad

woensdag 4 maart 2009

Beleggers mijden bedrijfsobligaties

Rendementen op Amerikaanse bedrijfsobligaties dalen in februari voor het eerst sinds oktober vorig jaar

Amsterdam
Het voorzichtig opgebouwde vertrouwen in de kredietmarkt is deels weer verloren gegaan. Amerikaanse bedrijfsobligaties zijn in februari voor het eerst sinds oktober vorig jaar in waarde gedaald.

De daling van de obligatiekoersen is toe te schrijven aan een recordverkoop van $ 574 mrd aan obligaties dit jaar, een krimpende Amerikaanse economie en de kosten voor de redding van financiële reuzen als Merrill Lynch en deze week nog verzekeraar AIG. De Yield Master Index, die het rendement meet van een mandje van belangrijkste Amerikaanse bedrijfsobligaties, daalde in februari met 1,9%, terwijl over de periode november tot en met januari 2009 nog 8,8% werd gewonnen.

Tegelijkertijd blijft het renteverschil tussen staatsobligaties en bedrijfsobligaties hoog. De rentevergoedingen op bedrijfsobligaties staan nog steeds vijf keer zo hoog als voor aanvang van de kredietcrisis in juli 2007. Beleggers eisen momenteel een rentevergoeding die 5,56 procentpunt hoger ligt dan het rendement op Amerikaanse treasuries. Op 11 februari werd een viermaands dieptepunt genoteerd van 5,16 procentpunt. Op 5 december noteerde de spread op een record van 6,56 procentpunt, aldus cijfers van zakenbank Merrill Lynch.

'Het is tijd om terug de bunker in te gaan en af te wachten', zegt Joseph Balestrino, obligatiestrateeg van Federated Investors tegenover persbureau Bloomberg. 'We zien momenteel geen enkel lichtpuntje.' Balestrino adviseert langlopende treasuries te kopen en bedrijfsobligaties te mijden.

Amerikaanse bankobligaties kennen, ondanks diverse steunmaatregelen van de overheid, de zwakste start van het jaar in minimaal twee decennia. De koersen van bankobligaties zijn sinds januari dit jaar met 6,32% gedaald, ondanks de staatssteun die vele banken de afgelopen maanden van de overheid ontvingen. Inmiddels hebben de banken sinds het begin van 2007 voor bijna $ 1200 mrd afgeschreven op rommelhypotheken en andere kredieten.

De zogeheten yield-curve op bankobligaties - een denkbeeldige lijn die rentes van oplopende looptijd met elkaar verbind - vertoont een omgekeerd beeld. Dit betekent dat de rentevergoeding op kortlopende obligaties hoger ligt dan op langlopende. Volgens een rapport van Morgan Stanley duidt dit erop dat beleggers de kans op het verder omvallen van banken laag inschatten. Volgens de bank ligt de rentevergoeding op kortlopende bankobligaties momenteel circa 1,5 procentpunt hoger dan die op bankobligaties met een looptijd van zeven of tien jaar.

Ook het verschil tussen wat banken en de Amerikaanse overheid aan de Federal Reserve moeten betalen om geld voor drie maanden te lenen, de zogeheten 'TED-spread', staat nog steeds op een hoog niveau. Het verschil bedraagt momenteel 100 basispunten, tegen circa 90 basispunten begin februari. Voor het uitbreken van de kredietcrisis bedroeg de TED-spread in de eerste helft van 2007 gemiddeld 36 basispunten.

Dat beleggers de risico's op bedrijfsobligaties steeds hoger inschatten, blijkt ook uit de stijging van credit default swaps (cds) op Amerikaanse bedrijfsobligaties. Met een cds kan een belegger zich verzekeren tegen wanbetaling op obligaties. Contracten op de Markit CDX North America Investment-Grade index, waarin 125 Amerikaanse en Canadese bedrijven zijn opgenomen, zijn dit jaar met zo'n 40 basispunten gestegen naar 237. Dit wil zeggen dat de koper van deze cds $ 237.000 moet betalen voor een mandje van $ 10 mln aan bedrijfsobligaties met een looptijd van vijf jaar.

Amerikaanse staatsobligaties zakten dinsdag wat verder weg. Beleggers maken zich zorgen wegens het vele geld dat de overheid nodig heeft om financiële instituten te redden. Maandag kondigde de overheid aan verzekeraar AIG van $ 30 mrd te voorzien nadat het concern het grootste bedrijfsverlies uit de geschiedenis van de VS rapporteerde. Daarnaast vrezen beleggers het begrotingstekort waardoor de overheid meer staatsleningen moet uitgeven. Het tekort onder president Obama zal in het begrotingsjaar dat loopt tot en met 30 september af stevenen op een record van $ 1750 mrd.

Het Amerikaanse ministerie van financiën maakt morgen het veilingschema bekend voor $ 60 mrd aan drie-, tien- en dertigjarig staatspapier voor volgende week. Vorige week veilde de overheid voor $ 96 mrd aan staatsobligaties. De Amerikanen zijn bij deze veiling afhankelijk van het buitenland. Zo is China met euro 696,2 mrd aan treasuries de grootste bezitter van Amerikaans schuldpapier. Nummer twee is Japan dat voor $ 578,3 mrd aan treasuries bezit.

Arnold Tankuş
© 2009 Het Financieele Dagblad

woensdag 18 februari 2009

Chinezen blijven 'treasuries' kopen

Amerikaanse obligatiemarkt is de grootste en meest liquide markt en geldt daarom als veilige haven

Amsterdam
Amerikaanse staatsleningen waren gisteren wederom in trek. Mede door de zwakte op de aandelenmarkten, daalde het rendement op de tienjarige staatslening, dat omgekeerd beweegt aan de koers, gisteren met 13 basispunten naar 2,76%.

Chinezen blijven de grootste kopers van Amerikaans staatspapier. Hierdoor is de stijgende trend van 'treasuries' - zoals Amerikaanse staatsobligaties worden genoemd - nog niet ten einde.

Dat China een belangrijke speler in de obligatiemarkt is, bleek eind vorige maand na uitspraken van de nieuwe Amerikaanse minister van financiën, Timothy Geithner. In schriftelijke antwoorden aan de Senaat schreef de kersverse minister dat China zijn wisselkoers 'manipuleert'. Door de politiek gevoelige uitspraak vreesde de markt dat China treasuries zou verkopen. Na de woorden van Geithner steeg het rendement op de tienjarige staatslening van 26 januari tot 4 februari met circa 70 basispunten.

De vrees in de markt is echter ongegrond, want China kan voorlopig niet anders dan Amerikaanse staatsobligaties kopen. 'De Chinezen hebben niet veel keus: het is de grootste markt waar ze geld kwijt kunnen', zegt Philip Marey, macro-econoom Verenigde Staten bij de Rabobank. Volgens Marey is er sprake van een paradoxale situatie waarin het slecht gaat met de VS, terwijl de treasurymarkt momenteel de meest liquide markt is en mede daarom als een veilige haven wordt beschouwd. 'Terwijl we midden in een kredietcrisis zitten, kunnen de Amerikanen toch tegen gunstige voorwaarden lenen. Zo lang de crisis voortduurt, blijft de vraag naar treasuries bestaan.'

China zelf heeft ook aangegeven het Amerikaanse staatspapier te blijven kopen, in de wetenschap dat de staatsschuld van de VS hard oploopt. Vorige week zei directeur-generaal Luo Ping van de toezichthouder China Banking Regulatory Commission dat het kopen van treasuries voor China de 'enige optie' is. 'Wat kun je naast treasuries nog meer kopen, goud?', vroeg Ping zich af in een speech die hij onlangs in New York hield.

Luo Ping drukte zich op informele toon ook in zwaardere bewoordingen uit: 'We haten jullie jongens. Nu de Verenigde Staten obligatieleningen van $ 1000 mrd tot $ 2000 mrd gaan uitgeven, weten we dat de dollar in waarde gaat dalen. We haten jullie hierom, maar we kunnen er weinig aan doen'.

Macro-econoom Marey deelt de mening van Ping. 'Op termijn zullen de Chinezen hun portefeuille willen diversificeren. De voornaamste kandidaat is de euro. Je ziet dat steeds meer landen euroreserves opbouwen, maar dit proces gaat langzaam.' Daarnaast verwacht Marey dat Chinezen in de toekomst actieve kopers worden op de Aziatische obligatiemarkt, maar deze is daarvoor nog niet volwassen genoeg.

Vorige week onderstreepte Jim Walker, de oprichter en topman van het economische consultant-bureau Asianomics Limited, in het Amerikaanse weekblad Time de stelling dat Chinezen treasuries blijven kopen. Walker verwacht dat de rendementen op tienjarige treasuries eind dit jaar tussen de 1,5 en 2% noteren.

Volgens Walker zijn er een aantal redenen voor die lage rente. Zo is er de ernstig verzwakte bankensector, waar beleggers in een grote boog omheen lopen, wat staatsleningen aantrekkelijk houdt.

Walker denkt dat de koersen van Amerikaanse staatsleningen verder hoog worden gehouden doordat de vraag naar het papier op dit moment veel hoger is dan het aanbod. Grote beleggers als pensioenfondsen hebben nog steeds dagelijks miljarden euro's en dollars te herbeleggen, bijvoorbeeld de couponrente die ze op staatsleningen ontvangen. Door de onaantrekkelijke aandelenbeurzen wijken ze al snel uit naar staatsleningen. Dat maakt de vraag naar schuldpapier nog steeds groter dan de honderden miljarden die Washington aan treasuries uitgeeft om de Amerikaanse economie te stimuleren en banken te steunen.

Ten slotte verwacht Walker dat het uitgavenpatroon van huishoudens en bedrijven dusdanig verandert dat dit eveneens gunstig zal uitpakken voor treasuries. De staatsleningen zijn niet aantrekkelijk wegens de uitgekeerde rente, maar door de winsten die zijn te behalen door de oplopende koersen. De volgende haussemarkt is de treasurymarkt, aldus Walker. Zelfs als het vertrouwen in de Amerikaanse overheid afneemt.

Macro-econoom Marey onderschrijft de stelling van Walker, maar waarschuwt alvast voor een omslag. 'Als de risicoaversie in de markt volgend jaar weer afneemt, kunnen we een omgekeerde beweging verwachten.'

Arnold Tankuş
© 2009 Het Financieele Dagblad

zaterdag 14 februari 2009

Weer niets opgeschoten

De AEX levert tien punten in. Beleggers zijn in de greep van de Amerikaanse reddingsoperatie. Is dat plan nu goed voor de aandelen of juist niet?

De presentatie liet een dag op zich wachten, maar dinsdag was het dan zover: de Amerikaanse minister van financiën, Timothy Geithner, kwam eindelijk met zijn reddingsplan voor de geplaagde bankensector. Beleggers keken er hoopvol naar uit, maar Geithner had zijn eerste zin nog niet uitgesproken of de koersen gingen onderuit. 'Het plan is veel te vaag', stelt Guy Verberne, macro-econoom van Fortis. 'Er werd op concrete voorstellen gerekend, maar die bleven uit. Beleggers zijn nu bang voor grotere verliezen bij de banken en verzekeraars.'

Volgens Verberne hoopten beleggers op een plan dat zou lijken op de overeenkomst van de Nederlandse overheid met ING. Het ministerie van Financiën staat nu grotendeels garant voor ING's portefeuille met zogeheten Alt A-hypotheekobligaties - een klasse beter dan de zogeheten rommelhypotheken (subprime). Verberne: 'Amerikaanse economen noemden ING zelfs als concreet voorbeeld.' Volgens de macro-econoom ontbeert Geithner politieke durf. Nog meer miljarden in de Amerikaanse banken pompen ligt gevoelig in de VS, weet ook Verberne, 'maar dat soort kritiek moet hij maar over zich heen laten komen'.

Deze visie wordt gedeeld door Willem Buiter, voormalig beleidsbepaler van de Britse centrale bank. 'Dit is de derde of vierde poging om de bestaande banken in leven te houden, in plaats van dat er maatregelen worden genomen om de verstrekking van nieuwe leningen op gang te krijgen. Ik heb mij bovendien verbaasd over het gebrek aan details in Geithners plannen.'

Onzekerheid

Doordat de plannen van Geithner geen duidelijkheid schiepen, bleef in de markt een gevoel van onzekerheid bestaan. En als beleggers ergens niet van houden dan is het van onzekerheid. Dus gingen de koersen omlaag. De winsten die in de voorgaande week werden geboekt, verdwenen deze week weer net zo gemakkelijk.

Op maandag wist de Amsterdamse hoofdgraadmeter dankzij een hogere opening op Wall Street nog met een kleine plus te sluiten. Handelaar Raymond Lesparre van International Assets in Baarn sprak toen nog van een hoopvol begin van de week. 'Veel technisch analisten zeggen dat we het dieptepunt van 220 uit november opnieuw gaan testen. Dat we hier al enkele maanden boven weten te blijven, is een goed teken. Maar het is te vroeg om te spreken van een echt herstel.'

Dat bleek een dag later toen kort na vieren de grote klap naar beneden kwam. De gehele dag stond de beurs al lager, maar enkele seconden na de start van Geithners presentatie doken de koersen scherp naar beneden. Zo ook in Amsterdam. In luttele seconden liep het verlies van de AEX-index onder invloed van Wall Street op van 2,5% naar een verlies van 4,3% op 251,4 punten. Bijna tien punten lager dan het slot eind vorige week.

Vooral banken en verzekeraars leverden fors in, maar ook staalconcern ArcelorMittal, dat een dag later de cijfers over 2008 zou voorleggen, werd van de hand gedaan. Het fonds behoorde de week ervoor nog tot de grote winnaars en werd die week bijna een kwart meer waard. Deze week leverde ArcelorMittal 9% in.

Fortis blijft speelbal

Dat het drama rond Fortis nog lang niet afgelopen is, werd deze week pijnlijk duidelijk. Tijdens een uitermate roerige aandeelhoudersvergadering van Fortis Holding werd woensdag met een krappe meerderheid gekozen voor de optie dat alle eerder overeengekomen transacties met de Belgische overheid en de Franse bank BNP Paribas moeten worden herzien. De handel in het aandeel was wegens de vergadering een dag opgeschort. Door de nee-stem in Brussel is de toekomst van het bedrijf onzekerder geworden en dat ging ten koste van het aandeel. Donderdag werd de handel hervat en verloor het aandeel 16%. Op weekbasis bedroeg het verlies 23,6% op euro 1,11. Ook Aegon en ING leverden deze week respectievelijk 10% en 4% in. De drie behoorden tot de sterkste dalers. Een van de weinige winnaars in de AEX was vastgoedfonds Unibail-Rodamco dat een winst boekte van 4,3%.

Océ winnaar

De opvallendste koersbeweging komt deze week op naam van kopieer- en printerfabrikant Océ. Het fonds stond sinds de publicatie van de jaarcijfers half januari onder druk. Niet alleen staan de omzet en winstmarges onder druk door een teruggelopen vraag in bijna alle marktsegmenten. Het bedrijf uit Venlo maakte daarnaast bekend een jaardividend van euro 0,15 per aandeel uit te keren, terwijl rekening werd gehouden met euro 0,30. Hierdoor bereikte het aandeel vorige week een meerjarig dieptepunt van euro 2.

Deze week zette het fonds bij hoge volumes een opmerkelijk herstel in. De midkapper won maar liefst 26,3% op een slot van euro 2,66 . De verklaring voor de ongekende sprong? Handelaren en analisten hebben geen idee.

Arnold Tankuş is redacteur van Het Financieele Dagblad. E-mail: tankus@fd.nl
© 2009 Het Financieele Dagblad