Sambataks

De Braziliaanse Bovespa kende dinsdag een onrustige handelsdag. Terwijl de aandelenmarkten in de rest van de wereld geen schokkende bewegingen lieten zien, eindigden alle 65 fondsen in de Braziliaanse hoofdgraadmeter die dag in het rood. Door de dag heen stond de index op een verlies van bijna 5%, uiteindelijk bleef de schade beperkt tot een min van 2,9%.

De reden voor de verkoopgolf was een aankondiging van het Braziliaanse ministerie van financiën van een dag eerder. Buitenlandse beleggers moeten voortaan 2% belasting betalen over de aankoop van Braziliaanse effecten. De grootste schok was wellicht dat de nieuwe belasting met onmiddellijke ingang van kracht werd.

De invoering van deze zogeheten Imposto sobre Operações Financeiras, kortweg IOF-taks genoemd, kwam voor menig belegger als een verrassing. Ofschoon de Braziliaanse minister van financiën, Guido Mantega, al meerdere malen had aangegeven 'speculatieve investeringen' terug te willen dringen, was een heffing van 2% meer dan waar de markt op had gerekend. Met als gevolg dat de koersen wegzakten. De grootste klap kreeg beursbedrijf BM&F Bovespa te verwerken. Uit angst dat de maatregel de handel aantast, leverde het aandeel 8,4% in.

De koersdalingen van dinsdag zullen echter nauwelijks tot chagrijnige gezichten hebben geleid, want de Bovespa kan wel een tikje hebben. Tot voor de invoering van de nieuwe belastingmaatregel, is de Braziliaanse index dit jaar met zo'n 80% opgelopen.

Niet alleen de aandelenmarkten zijn hard opgelopen. Ook de Braziliaanse real heeft een flinke rit achter de rug. De munt is dit jaar met circa 35% gestegen tegenover de Amerikaanse dollar. Voor de invoering van de belastingmaatregel, had de real zeven weken van stijging achter de rug dankzij een opwaardering van de Braziliaanse kredietstatus door kredietbeoordelaar Moody's Investors Service.

Een sterke stijging van de real tast de exportpositie van het land aan. Mede daarom zou president Lula da Silva volgens de Braziliaanse media akkoord zijn gegaan met de belastingmaatregel om zo de appreciatie van de real af te zwakken.

Het waren met name buitenlandse beleggers die dinsdag snel hun geld uit het Zuid-Amerikaanse land weghaalden. Volgens Alfred Coutino van onderzoeksbureau Moody's Economy.com reageren beleggers altijd overdreven zodra de barrières voor buitenlandse investeerders worden verhoogd. Geen ramp, voegt Coutino eraan toe, want beleggers zijn nogal kort van memorie en zijn een dergelijke maatregel zo weer vergeten. De koersval van dinsdag lijkt eerder op een correctie, dan een algehele ommekeer van het sentiment.

Arnold Tankuş
© 2009 Het Financieele Dagblad