vrijdag 11 december 2009

Fors minder overnames in 2009

Het aantal fusies en overnames is het afgelopen jaar wereldwijd aanzienlijk gedaald. Dat komt vooral doordat veel private-equitypartijen van de markt zijn verdwenen. Het totale bedrag dat met de transacties is gemoeid, daalde van begin dit jaar tot eind november met 56% tot $ 600 mrd.

Dit blijkt uit cijfers van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (Oeso). Het is volgens de organisatie de sterkste daling sinds 1995. Het overgrote deel van de krimp is toe te schrijven aan een sterke afname van fusies en overnames in de Oeso-landen: van $ 1000 mrd in 2008 naar $ 454 mrd dit jaar.

Björn van der Klip, advocaat bij Stibbe en gespecialiseerd in fusies en overnames, ziet de dalende trend dagelijks terug in zijn werk. 'De hausse aan transacties kwam de afgelopen jaren voor een groot deel van private equity, die met schuld bedrijven opkocht. Het is evident dat dit soort partijen door de kredietcrisis grotendeels uit de markt zijn', zegt Van der Klip. Toch hebben advocaten nog steeds veel werk: 'De transacties die we momenteel doen zijn bewerkelijker en duren langer.' Volgens de advocaat zijn bedrijven, veel meer dan voorheen, beducht voor risico en wordt een boekenonderzoek momenteel uitvoeriger gedaan dan in de afgelopen jaren. 'Ook financiering is voor bedrijven een stuk moeilijker geworden. Het kost daarom allemaal meer tijd.'

Het zijn vooral zakenbanken die last hebben van de dalende volumes. Zij worden veelal betaald in een percentage van de omzet van de transactie. 'Ook daar zie je dat banken dit compenseren door zich op herstructurering van bedrijven te richten', zegt Van der Klip. Zakenbanken verdienden dit jaar veel geld met het in de markt zetten van bedrijfsobligaties voor herfinanciering van bedrijven.

Hans Schenk, hoogleraar economie aan de Universiteit Utrecht en gespecialiseerd in fusies en overnames, is niet rouwig om de ingezette daling. 'Op de lange termijn moeten we hier gelukkig mee zijn: fusies en acquisities genereren nauwelijks meerwaarde voor de economie.' Volgens Schenk hebben 80% van de fusies en overnames die de afgelopen jaren zijn gepleegd nauwelijks waarde gecreëerd. 'Bedrijven hebben vooral veel middelen over de balk gegooid', stelt de hoogleraar.

Schenk legt uit dat fusies de afgelopen jaren in golven op gang zijn gekomen. In de tweede helft van de jaren negentig was er sprake van een explosie aan 'strategische fusies', met name de telecomsector deed toen grote overnames. Vanaf 2003 heeft vooral private equity zich geroerd op de overnamemarkt door met geleend geld op overnamepad te gaan. In Nederland werden op deze wijze NXP, Stork en VNU van de beurs gehaald. Volgens Schenk zouden bedrijven zich nu veel meer moeten richten op interne groei.

Ook de opkomende markten, waar consolidaties de laatste jaren sterk waren gegroeid, zagen deze het afgelopen jaar met 40% afnemen. Marktvorsers verwachten dat het aantal fusies en overnames volgend jaar weer toeneemt, met name in de opkomende markten.

Arnold Tankuş
© 2009 Het Financieele Dagblad

vrijdag 4 december 2009

'Loskoppeling yuan goed voor China'

Een flexibel verhandelbare Chinese yuan is niet alleen goed voor de wereldeconomie, maar vooral ook voor China zelf. Dat stelt Michael Gomez, directeur opkomende markten van Pimco, 's werelds grootste obligatiebelegger, dat een vermogen beheert van $ 755 mrd.

'Een vrij verhandelbare yuan zou de wereldeconomie op vele wijzen goed doen, maar belangrijker nog, het vergroot de kansen dat het geld in China op de lange termijn effectiever rendeert', aldus Gomez in een rapport.

Zonder een flexibel valutabeleid zijn de kansen op toenemende verstoringen en bubbels in de markt groot, zegt Gomez. 'Door het gebrek aan een natuurlijk prijsmechanisme kan toegang tot kapitaal bemoeilijkt worden. Dit kan leiden tot verspilling van voorzieningen.'

Doordat China de munt heeft gekoppeld aan de dollar, is het bovendien indirect afhankelijk van het monetaire beleid van de Amerikaanse centrale bank, de Federal Reserve. Een land dat zijn munt koppelt aan de dollar, importeert het beleid van de Fed. Dit kan op de lange termijn de Chinese economische groei schaden, aldus Gomez.

China heeft de yuan sinds juli vorig jaar vastgezet op 6,83 yuan tegen één Amerikaanse dollar, om zo de export van het land te ondersteunen. Van 2005 tot 2008, toen China de munt nog niet rechtstreeks aan de dollarkoers had geklonken, steeg de waarde van de yuan met 21%.

Gisteren werd de zogeheten non-deliverable twaalfmaandsfuture in de yuan in Hongkong verhandeld op 6,6225 yuan voor één dollar. Dit impliceert dat geldhandelaren denken dat de yuan het komende jaar zo'n 3% in waarde zal stijgen. Non-deliverable-contracten worden afgewikkeld in dollars.

Door de yuan flexibeler te verhandelen, verschuift het accent voor investeringen van de exportsector naar de binnenlandse markt. Gomez: 'Dit is een aanpassing die China sowieso moet maken gezien de lagere consumptie van de Amerikaanse consument de komende jaren.'

De Verenigde Staten oefenen al enige tijd diplomatieke druk uit op de Chinezen om de koppeling met de dollar los te laten. China wijst dit echter keer op keer af en geeft telkens aan dit pas te doen als het daar zelf de rijp voor acht.

Afgelopen weekend hebben hoge Europese functionarissen in gesprekken met de Chinese premier Wen Jiabao eveneens aangegeven dat een herwaardering van de yuan 'passend' is. Wen zei de munt 'op een redelijk en uitgebalanceerd niveau' te zullen houden. De Chinese premier beloofde ook de flexibiliteit van de wisselkoers van de yuan geleidelijk te vergroten.

Maar vanuit China komen ook tegenstrijdige geluiden. Gisteren zei Chen Deming, de Chinese minister van commercie, dat de wereld zich beter kan richten op de stabiliteit van de dollar dan op een herwaardering van de yuan. 'De wereldwijde aandacht zou niet op de wisselkoers van de yuan gericht moeten zijn, maar op de stabiliteit van de dollar', aldus Chen.

De minister deed de uitspraken in een interview met de International Herald Tribune en persbureau Reuters, zo blijkt uit een samenvatting die op de website van het ministerie van commercie staat.

Volgens de minister zou een instabiele yuan 'een negatieve impact op de wereldeconomie' hebben. De minister zegt in het interview dat China niet de 'intentie' heeft een groot handelsoverschot te hebben. Het land is op zoek is naar een betere balans tussen de import en export, aldus Chen. Hij gaf aan dat het handelsoverschot dit jaar niet boven de $ 200 mrd uitkomt. In 2008 bedroeg het Chinese handelsoverschot $ 290 mrd.

De Amerikaanse zakenbank Goldman Sachs kwam gisteren met een rapport waarin het signaleert dat China en andere opkomende landen steeds meer kapitaal uit de volwassen markt weghalen. Dit wordt de trend voor de komende tien tot twintig jaar, stelt Thomas Deng, hoofd China-strategie van Goldman. De kapitaalstroom die dit jaar tot dusverre naar Aziatische aandelenfondsen (exclusief Japan) is gevloeid, bedraagt $ 18 mrd, blijkt uit cijfers van EPFR Global.

Volgens Deng is de groeiende kapitaalstroom toe te schrijven aan de snellere economische groei in de opkomende markten. Deze landen groeien in 2010 naar verwachting met gemiddeld 5,1%, tegen 1,3% voor ontwikkelde economieën, aldus cijfers van het Internationale Monetaire Fonds.
Deng verwacht dat de gemiddelde bedrijfswinsten in China in 2010 met 20 tot 30% zullen toenemen. Hij rekent daarom op een verdere rally op de Aziatische aandelenmarkten.

Arnold Tankuş
© 2009 Het Financieele Dagblad

donderdag 3 december 2009

Grote interesse ECB-lening verwacht

Banken kunnen waarschijnlijk voor het laatst twaalfmaandsgeld bij de centrale bank krijgen

Amsterdam
De veiling van speciale twaalfmaandsleningen van de Europese Centrale Bank (ECB), kan rekenen op een grote interesse. Economen verwachten dat commerciële banken zich voor grote bedragen gaan inschrijven.

De veiling, die 15 december op stapel staat, is waarschijnlijk de laatste mogelijkheid voor banken om te profiteren van deze onconventionele maatregel om banken onbeperkt van relatief langlopende liquiditeit te voorzien.

De noodmaatregel werd door de kredietcrisis ingevoerd om banken van liquiditeit te voorzien. De ECB sprong in dit gat omdat banken elkaar onderling geen geld meer durfden te lenen.

ECB-voorzitter Jean-Claude Trichet zei vorige maand de details van de veiling - in jargon de Long Term Repo Operation - vandaag bekend te maken. De ECB komt tevens met een rentebesluit. De uitkomst zal weinig verrassend zijn: de gehele mark rekent erop dat de basisrente op 1% blijft staan.

Trichet gaf aan vandaag duidelijk te maken of het rentetarief voor deze speciale lening wordt geïndexeerd, of zoals de bank bij eerdere veilingen heeft gedaan, de leningen aanbiedt tegen een vast rentetarief. 'Ik sluit niets uit', aldus Trichet enkele weken terug.

Ruim 80% van de geldhandelaren verwacht dat de ECB net als bij eerdere veilingen een vast tarief van 1% hanteert.

Economen gepolst door persbureau Bloomberg verwachten dat banken voor circa euro 150 mrd aan leningen zullen inschrijven. Volgens Nick Kounis, econoom bij Fortis Bank Nederland, is dit getal natte vingerwerk. 'Het is een zeer speculatieve voorspelling. Het is nauwelijks in te schatten hoeveel de banken willen ophalen.' Omdat het de laatste keer is dat banken op deze wijze kunnen lenen, rekent Kounis wel op meer interesse dan bij de laatste veiling in september. Toen leenden de banken euro 75,2 mrd bij de ECB. In juni leenden zij voor een recordbedrag van euro 442 mrd bij de centrale bank.

Kounis geeft aan dat de banken het geld niet meer nodig hebben wegens een tekort aan liquide middelen zoals eerder dit jaar het geval was. 'De banken zullen het gebruiken om geld te verdienen', zegt Kounis. Met het geleende geld worden staatsobligaties gekocht met een hogere opbrengst.

Het stopzetten van de twaalfmaandsleningen is volgens Chris Turner, hoofd valuta's van ING Wholesale Banking in Londen, een 'nette manier om langzaam van onconventionele monetaire maatregelen af te komen'. Turner verwacht eveneens dat de ECB de leningen tegen 1% aanbiedt.

Mocht de ECB bij oplopende risico's toch nog de geldmarkt willen steunen, dan zal de bank dat doen met leningen met een looptijd van een week. Deze kortlopende leningen kunnen dan met een flexibel rentetarief in de markt worden gezet, denkt Turner.

Kounis van Fortis noemt het beëindigen van twaalfmaandsgeld 'een tijdspad richting een normale situatie'. De grote bulk aan liquiditeit van euro 442 mrd die in juni werd uitgeleend door de ECB, zit nu in de markt. Door die enorme hoeveelheid zijn de kosten van geld dit jaar fors gedaald. De zogeheten Euro Overnight Index Average (Eonia), het rentetarief voor een dag dat banken elkaar onderling in rekening brengen, is gedaald van 2,2% begin dit jaar naar 0,34%. Het verschil van 66 basispunten tussen de Eonia en de basisrente is volgens Kounis 'een reflectie van de grote liquiditeit'.

De Fortis-econoom rekent erop dat in juli, als de twaalfmaandslening van euro 442 mrd afloopt, de Eonia weer naar het basistarief beweegt van 1%. 'Zonder nieuwe noodmaatregelen komt liquiditeit in de eurozone in het derde kwartaal weer op een normaal niveau.'

Zowel Kounis als Turner zien het beëindigen van de noodmaatregel niet als een opmaat naar een renteverhoging van de ECB. Een verkrapping van het monetaire beleid wordt pas eind volgend jaar, of begin 2011 verwacht. 'Door de lopende steunmaatregelen zoals de twaalfmaandsleningen heeft het toch geen zin om de basisrente te verhogen. Ook al zou de rente met 25 basispunten worden verhoogd, door de grote liquiditeit blijft de Eonia ruim onder het basistarief bewegen', legt Kounis uit.

Turner van ING verwacht dat de ECB vandaag de verwachtingen voor de economie 'significant naar boven bij zal stellen'. Maar Turner ziet ook nog steeds obstakels voor de ECB : 'De risico's van een Japan-scenario met lage groei en nauwelijks inflatie is echter nog niet geheel verdwenen. Een discussie over, of het overwegen van een renteverhoging is daarom ook hoogst onwaarschijnlijk.'

De beste indicator voor een mogelijke renteverhoging is volgens Turner de kredietgroei in de eurozone. 'Die is nu nog zeer mat.'

Arnold Tankuş
© 2009 Het Financieele Dagblad

dinsdag 1 december 2009

Sterke start Aziatische markten

Chinese belofte om markt te blijven stimuleren en forse groei economie India doen beurzen goed

Amsterdam
De beurzen in opkomende landen kenden een goed begin van de week. Ondanks het tumult rondom de afbetalingsproblemen van Dubai wisten de markten zich op te trekken aan een sterke groei van de Indiase economie. Daarnaast beloofde China ook in 2010 de economie te blijven stimuleren.

Economen versterkten het vertrouwen in deze markten door te wijzen op het goede economische beleid dat er nu wordt gevoerd.

In China begonnen de beurzen aan een rally op nieuws van het staatspersbureau Xinhua dat de overheid volgend jaar een proactief fiscaal beleid zal blijven voeren. Dit jaar kwam de Chinese overheid met een stimuleringspakket van $ 586 mrd dat de binnenlandse economie moest versterken. De Hang Seng China Enterprises Index, een graadmeter van Chinese aandelen met een notering in Hongkong, steeg maandag met 4,1%. Het was de sterkste stijging sinds begin juni. Vorige week zakten de beurzen nog weg uit angst voor hogere kapitaaleisen voor de bankensector.

In India werd bekend dat de economie in het derde kwartaal op jaarbasis met 7,9% is gegroeid. De sterke groei wordt toegeschreven aan een lage rente in combinatie met lagere belastingen.

De beleidsmakers van de centrale bank van India twijfelen of de rente moet worden verhoogd om zo een oplopende inflatie tegen te gaan. De bank is bevreesd voor een te snelle verkrapping: men wil niet het economisch herstel weer de kop indrukken. India moet het monetaire beleid 'voorzichtig en geleidelijk' terugtrekken om zo duurzaam te blijven groeien, zei Subir Gokarn, de gouverneur van de centrale bank vorige week.

Volgens Agnès Belaisch, strateeg opkomende markten van de Britse vermogensbeheerder Threadneedle, is het huidige monetaire beleid een goed voorbeeld dat opkomende markten laten zien te hebben geleerd van eerdere crises. 'Niet alleen zijn de balansen van opkomende markten veel beter geworden, centrale banken hebben inflatiedoelstellingen en ook het fiscale raamwerk is bij veel landen flink verbeterd.' Als voorbeeld wijst ze op Mexico. Dat land heeft als streven het begrotingstekort op 0% uit te laten komen.

Belaisch is sinds enkele maanden werkzaam voor Threadneedle. Hiervoor was de Chileense als senior econoom werkzaam bij het IMF, de Chileense centrale bank en de European Investment Bank. Belaisch vindt het niet vreemd dat landen als China, Brazilië en India nu sneller over de crisis heen zijn dan de gevestigde economieën. 'De opkomende markten hebben wel geld in de markt gepompt, maar dat was vooral omdat er gebrek was aan liquide middelen.'

Gemiddeld hebben opkomende markten 13,6% van het bruto binnenlands product (bbp) besteed aan stimuleringsmaatregelen, tegen 6,9% door ontwikkelde landen. De ontwikkelde landen hebben daarentegen veel geld besteed aan overheidsgaranties, zo'n 14% van het bbp, tegen 0,1% bij opkomende markten. Ten slotte hebben veel westerse landen kapitaalinjecties gedaan en bedrijven overgenomen. Dit kostte de landen gemiddeld 8,7% van het bpp, tegen 0,5% bij opkomende markten.

Het gevolg is dat de opkomende markten er financieel veel beter voorstaan dan de westerse landen, zegt Belaisch. 'Neem alleen de vergrijzing. De kosten daarvan zijn voor de G20-landen tien keer hoger dan de kredietcrisis. Bovendien moeten de westerse landen schuld gaan afbetalen. De opkomende markten hebben én geen schuld én nauwelijks pensioenverplichtingen.' Belaisch vindt daarom dat westerse landen zich 'op zeer dun ijs' begeven. 'Ze kunnen niet anders dan of de belastingen verhogen, of flink in de kosten snijden.' Als dat niet gebeurt, kan het vertrouwen in westerse schuld verslechteren en het duurder worden om geld te lenen, verwacht zij. 'Voor opkomende markten is dit geen zorg. Het zijn rijke overheden met een relatief arme bevolking geworden. De focus zal de komende jaren gericht blijven op de binnenlandse markt.'

Ofschoon de landen nauwelijks schulden hebben, blijft er wel behoefte aan kapitaal. Daarom zijn volgens Belaisch staatsobligaties in opkomende markten in lokale valuta's de belegging van de toekomst. Deze markten zijn in de jaren negentig als alternatieve financieringsbron de afgelopen vijf jaar in volume verdubbeld naar $ 5500 mrd eind vorig jaar.

Een andere trend die Belaisch signaleert, is dat opkomende markten steeds vaker met elkaar handelen en daardoor minder afhankelijk zijn van het Westen. Een land als Brazilië exporteert sinds dit jaar 18% van zijn goederen naar China. Voor de kredietcrisis, nu ruim een jaar geleden, was de VS nog de grootste afnemer.

Arnold Tankuş
© 2009 Het Financieele Dagblad

zaterdag 28 november 2009

Dubai verstoort de rust

Beleggers maakten zich op voor een rustig jaareinde, totdat onheilspellende berichten uit Dubai de markten opschudden.

De richting voor de beurzen leek voor menig belegger duidelijk. De derdekwartaalcijfers zijn gerapporteerd, dus de markten gaan rustig op weg naar het einde van het jaar. Menigeen rekende op een zijwaartse beweging, en sommigen hoopten stiekem nog op een traditionele eindejaarsrally. Maar het voortkabbelende sentiment werd donderdag ruw verstoord door het verzoek van Dubai World, een staatsbedrijf in handen van het Arabische emiraat Dubai, om aflossing van schulden uit te stellen. Wereldwijd zakten aandelenmarkten hard weg.

'Alles stond deze week in het teken van Dubai', zegt handelaar Geoffrey Leloux van Keijser Capital. 'Dubai begon woensdag al te spelen en toen vroeg iedereen zich nog af wat er eigenlijk aan de hand was. Pas op donderdag drongen de implicaties tot de markt door en was er sprake van een heuse selloff.'

Thanksgiving

De Europese beurzen moesten het bovendien stellen zonder richting vanuit de Verenigde Staten, want de markten waren daar gesloten wegens de nationale feestdag Thanksgiving. Veel handelaren in de VS hebben dan vrij, waardoor de handel een stuk rustiger is dan normaal te doen gebruikelijk. Hierdoor waren de volumes relatief laag en kon de neerwaartse beweging sterk doorzetten. Bij lage omzetten is de kans op grote uitschieters - naar beneden of naar boven - veel groter dan bij hoge volumes.

'Je kunt rustig zeggen dat dit een aparte gebeurtenis was, want in eerste instantie denk je: wat hebben wij nou met Dubai te maken? Maar het is een vertrouwenskwestie en roept direct vragen op als wat is het besmettingsgevaar, wie krijgt er nog geld van deze partij? En dan blijken de financials toch weer heel kwetsbaar.' Verschillende bedrijven, zoals Aegon en ING waren er snel bij om via persberichten te verklaren dat zij geen blootstelling hebben aan Dubai World. Het hielp echter weinig: de aandelen werden toch van de hand gedaan.

Maar het waren niet alleen de financiële waarden. Ook een aandeel als Nutreco verloor donderdag 6%, terwijl de diervoederproducent geen enkele connectie met Dubai heeft.

Volgens Leloux drong het tot veel marktpartijen door dat ook een land als Dubai $ 80 mrd heeft geleend. 'Velen dachten dat zij dit allemaal financierden met oliegeld.'

Markt houdt zich staande

Ondanks het negatieve sentiment, vindt Leloux dat de markten zich goed staande hielden. Als voorbeeld wijst de handelaar op verzekeraar Aegon dat op vrijdag bij opening hard wegzakte, maar na enkele uren handel alweer een plus stond. Leloux: 'Bepaalde partijen sloegen groot in. Er zijn ook beleggers die op een dip zaten te wachten om alsnog in te stappen.'

De handelaar denkt dat beleggers zich dit jaar niet rijk hoeven te rekenen en er geen traditionele eindejaarsrally in zit. 'Voor veel marktpartijen is het jaar al gespeeld. Het is uiteraard een kerstcadeau die we onszelf toewensen, maar ik zie het niet gebeuren.' Leloux rekent de komende maanden juist op een zijwaartse beweging. 'Neem Philips, zij zeggen dat het ergste achter de rug is, maar zij zien nog geen langdurige en duurzame winstgroei.' De omzetten van bedrijven nemen nog niet toe en dus moet het weer van kostenbesparingen komen en je kunt nou eenmaal niet eeuwig in de kosten blijven snijden, aldus Leloux.

Positieve start

Voordat Dubai een rol van betekenis kreeg op de beurzen, begonnen de markten nog enthousiast aan de nieuwe handelsweek. De AEX, de belangrijkste graadmeter van de Amsterdamse beurs, sloot maandag 2,3% hoger op 317 punten. Ook dinsdag en woensdag waren positieve handelsdagen.

Beleggers keken vrijdag uit naar de details van de reeds aangekondigde claimemissie van ING. De emissie werd afgelopen woensdag goedgekeurd door de aandeelhouders. De bank wil euro 7,5 mrd ophalen om op die manier de staatssteun die het concern door de kredietcrisis nodig had, terug te betalen. De emissieprijs bedraagt euro 4,24 per nieuw aandeel en geeft daarmee een een korting van 52% vergeleken met de slotstand van euro 8,92 op donderdag. Handelaar Leloux vindt de korting op de aandelen hoger dan waar hij op had gerekend, maar het aantal nieuwe aandelen dat wordt uitgegeven juist aan de hoge kant. 'Ik neem aan dat de begeleidende banken eerst een rondje hebben gedaan en weten dat ze de aandelen kwijt kunnen.'

Over tot de orde van de dag

Dat beleggers soms kort van memorie zijn, bleek vrijdag. De AEX zakte bij opening hard weg tot net boven de 300 punten. Maar toen de futures op Wall Street aangaven dat in New York de schade mee zou vallen, kropen de beurzen snel weer uit het dal. De sterkste dalers op donderdag, waren een dag later weer de best presterende aandelen. Terwijl de markten donderdag wereldwijd 3 tot 4% inleverde, opende de Dow Jones-Index met een verlies van iets meer dan 1% en sloot de AEX 0,9% hoger op 309,52 punten. Dubai lijkt alweer vergeten.

Arnold Tankuş
© 2009 Het Financieele Dagblad

vrijdag 27 november 2009

Zorgen om Chinese banken nemen toe

Door grote kredietvraag en verslechterde balansen vrezen beleggers grootschalige emissies bankensector

Amsterdam
De Chinese aandelenbeurs heeft gisteren een flinke tik gekregen. De belangrijkste graadmeters kenden de sterkste daling sinds eind augustus. Beleggers zijn bezorgd dat Chinese banken meer kapitaal uit de markt moeten halen door de groeiende vraag naar krediet.

Op maandag leverde de Chinese aandelenmarkten 3,5% in, waarna op dinsdag een herstel van 2,1% volgde, maar woensdagnacht zakte de belangrijkste Chinese graadmeter, de CSI 300, weer met 3,6% weg naar een stand van 3170,98 punten. Over de volle breedte gingen de aandelen omlaag, waarbij de bankensector de grootste verliezen kende.

De bankaandelen staan onder druk sinds de Chinese bankregulator, de Banking Regulatory Commission (CBRC) deze week zei maatregelen te nemen als banken zich niet beter beschermen tegen slechte leningen. De Chinese overheid probeert op die manier een rem te zetten op de onstuimige kredietgroei.

Bank of China , niet te verwarren met de Chinese centrale bank, gaf dinsdag aan 'verschillende opties' te bestuderen om geld op te halen. Daarnaast zouden de vijf grootste Chinese banken voorlopige plannen hebben ingeleverd bij de toezichthouder voor verbetering van de balansen, aldus persbureau Bloomberg.

Volgens twee verschillende rapporten van Citigroup en BNP Paribas moeten Chinese banken met een beursnotering mogelijk meer dan Rmb 300 mrd ($ 44 mrd) ophalen om de balansen te verbeteren.

'Of banken direct de markt op moeten om geld op te halen is nog de vraag, maar de balansen van de Chinese banken zijn sterk aan het verslechteren', zegt Jeroen van IJzerloo, senior econoom van het landenrisicoteam van Rabobank.

Van IJzerloo legt uit dat de sterke groei van het aantal kredieten de laatste maanden wat afneemt, maar dat de kredietgroei desondanks met een duizelingwekkende vaart is gegroeid. Tot nu toe dit jaar nam het krediet met $ 1300 mrd toe. 'De balans van Bank of China is dit jaar met 38% toegenomen. Dat is een beetje eng. In een dergelijk tempo is het bijna onmogelijk om de voorzieningen op orde te houden.'

De econoom wijst erop dat door de sterke groei van krediet ook het aantal wanbetalingen op leningen op de middellange termijn sterk gaat stijgen, waarmee de kredietkwaliteit verslechtert. Een Chinese bankencrisis acht Van IJzerloo niet onmogelijk, maar 'Chinezen zien zelf ook het gevaar van bubbels in de markt'.

Een groot deel van de verstrekte leningen zijn naar de vastgoed- en aandelenmarkten gevloeid. Het is echter onduidelijk welke maatregelen de Chinese overheid gaat nemen, zegt Van IJzerloo. 'Soms heeft de centrale overheid al plannen, maar weten we dat gewoon niet omdat het niet wordt gecommuniceerd.'

De econoom vindt de problemen met Chinese banken een vertrouwenskwestie. 'En we weten allemaal hoe belangrijk dat tegenwoordig is. China is op dit moment een lichtpunt in een zwarte wereld. Als dat licht wordt gedoofd kan het huidige enthousiasme over het economisch herstel juist weer een tik krijgen.'

De zorgen om de bankensector zetten ook een domper op de beursgang van kredietverlener China Minsheng Banking. Het concern kende woensdag zijn debuut op de beurs van Hongkong en verloor 1,2%. Het was voor het eerst in vier jaar tijd dat een Chinees aandeel op de eerste dag van notering geen koerswinst wist te boeken.

Op de beurs van Sjanghai is het aandeel het afgelopen jaar in waarde verdubbeld. Met de beursgang haalde China Minsheng Banking $ 3,9 mrd uit de markt. Beleggers vrezen dat de kredietverlener de eerste in een lange rij is die met een emissie komt.

Chinese aandelen kennen vaak een dubbele notering: een in China (A-Shares) en een in Hongkong (H-Shares). De A-shares zijn alleen te koop voor Chinese beleggers. Buitenlandse beleggers hebben wel toegang tot de markt van Hongkong. Chinese particuliere beleggers mogen op hun beurt weer niet in het buitenland beleggen.

'Versterking van de bankbalansen en de mogelijke emissies die hierdoor boven de markt hangen, hebben ervoor gezorgd dat het sentiment rond bankaandelen extreem zwak is', aldus Li Qing, analist bij CSC Securities in Hongkong tegenover Bloomberg. Hij wijst erop dat de emissie van Minsheng niet de laatste zal zijn. 'Als wordt gekeken naar het tempo waarmee Minsheng momenteel groeit, moet het bedrijf binnen twee jaar weer naar de beurs om aandelen te plaatsen.'

Arnold Tankuş
© 2009 Het Financieele Dagblad