donderdag 11 december 2008

Rio Tinto schrapt 14.000 banen om schuldenpositie af te bouwen

Amsterdam
Rio Tinto gaat 14.000 banen schrappen. Het Brits-Australische mijnbouwconcern gaat hiertoe over wegens een snel dalende vraag naar grondstoffen doordat de wereldeconomie in een recessie is beland. Daarnaast gaat het concern fors in de kosten snijden waardoor projecten worden afgeblazen of uitgesteld.

Eind november maand zag BHP Billiton nog af van een vijandig bod van $ 66 mrd op Rio Tinto. Vanwege de kredietcrisis en slechte marktomstandigheden vond BHP het niet langer verantwoord om Rio in te lijven. Ook had BHP geen trek in de grote schuldenpositie van het bedrijf.

Rio heeft aangegeven deze schuldenpositie van $ 38,9 mrd binnen een jaar met $ 10 mrd te willen verlagen. Daarnaast zegt het bedrijf 'significante onderdelen' van de hand te willen doen. Gesprekken om onderdelen te verkopen, of met partners die deel willen nemen in projecten door middel van een joint venture, zijn volgens Rio Tinto reeds gestart.

Volgens Rio zijn de verkopen van de verpakkingsdivisie en van de Amerikaanse kolen- en mineralentak 'ingewikkeld'. Rio heeft daarnaast belangen in de Chileense kopermijn Escondida en in Bay Minerals, samen met BHP de grootste producent van titanium ter wereld. 'Projecten zullen over de volle breedte worden geraakt', aldus Rio Tinto in een verklaring zonder details vrij te geven. 'Sommige projecten zullen worden afgeblazen en andere stilgezet, totdat de marktomstandigheden verbeteren.'

Zakenbank Credit Suisse schat dat voor in totaal $ 32 mrd aan nieuwe projecten volgend jaar vertraging oplopen. Een investering van $ 6 mrd in een ijzerertsproject in Simandou in Nieuw-Guinea en een uitbreiding van $ 7 mrd van de Pilbara-mijnen in Australië staan volgens de bank op de lijst om te worden geschrapt.

Rio gaf in juli nog aan de Pilbara-mijnbouwactiviteiten in het westen van Australië te willen verdubbelen naar 320 miljoen ton ijzererts in 2012. De verwachting is dat er nu banen zullen sneuvelen.

Door de dalende grondstofprijzen kan de winst van Rio Tinto volgend jaar 36% lager uitvallen, aldus analisten van ABN Amro vorige week. De nettowinst over 2009 komt volgens de bank uit op $ 9,5 mrd, tegen een eerdere voorspelling van $14,9 mrd.

Topman Tom Albanese liet tegenover verslaggevers weten dat Rio geen nieuwe aandelen zal uitgeven om de financiële positie van het bedrijf te verbeteren. Een plan om het dividend te verhogen is geschrapt. Het snijden in het arbeidsbestand levert Rio een besparing op van circa $ 1,2 mrd per jaar. Rio Tinto heeft momenteel 112.000 medewerkers in dienst.

Arnold Tankuş
© 2008 Het Financieele Dagblad

zaterdag 6 december 2008

Helaas, niets helpt

Wereldwijd werden de rentestanden deze week verlaagd, de olieprijs daalde naar het laagste niveau in meer dan drie jaar. Het zou de markten moeten helpen, maar wederom zakten de koersen weg.

December en de eindejaarsrally worden vaak in één adem genoemd. Maar van enig herstel is vooralsnog geen sprake. Integendeel: weer doken de beurzen in de min en werd het herstel van 13% een week eerder tenietgedaan.

Feestmaand december werd vorige week in de Verenigde Staten ingeluid met Thanksgiving. Een dag nadat Amerikanen de kalkoenen hebben verorberd, loopt de consument de winkels plat om in te slaan voor de feestdagen. De dag, bekend als Black Friday, is de traditionele aftrap van het Amerikaanse inkoopseizoen voor de feestdagen. De dag die een stimulans moet zijn voor de omzet zorgde echter voor een sombere start van de nieuwe handelsmaand. Beleggers vrezen dat consumenten dit jaar de hand op de knip houden. Tegenvallende verkopen van Amerikaanse retailers drukten direct aan het begin van de week de stemming.

Later in de week werd bekend dat verkopen in de retailsector in november harder zijn gedaald dan ooit. De verkopen van de 35 retailers die door Thomson Reuters worden gevolgd, daalden in november met 2,1%. Het was de grootste daling sinds de meting tien jaar geleden van start ging. Het cijfer werd enigszins vertekend door supermarktketen Wal-Mart die de verkopen die maand met 3,4% zag stijgen. Zonder Wal-Mart zouden de verkopen zelfs met 7,8% zijn gedaald.

Zwakke start
Maandag begon het Damrak in mineurstemming aan de nieuwe week. Slechte macro-economische cijfers en tegenvallende kerstinkopen in de VS zetten de Amsterdamse AEX-index 6,75% lager. Zwaargewichten ArcelorMittal en oliegigant Shell zakten weg wegens dalende grondstofprijzen en de financiële waarden werden van de hand gedaan nadat de Japanse centrale bank bekend had gemaakt een spoedvergadering te houden om te kijken wat voor maatregelen ze kan nemen om de binnenlandse kapitaalmarkt weer op gang te brengen. Van Lanschot zei maandag voor euro 150 mln aan zogeheten Tier 1-preferente aandelen uit te geven aan institutionele en particuliere beleggers om de 'reeds solide solvabiliteitspositie' te verstevigen. Van de bankaandelen genoteerd aan het Damrak is Van Lanschot relatief het best presterende aandeel. Een aandeel Van Lanschot kostte begin dit jaar circa euro 70 en sloot vrijdag op euro 42, een verlies van 40%. Ter vergelijking: Fortis verloor dit jaar 96,6%, ING 77,7%, Aegon 67,2% en Midkapper SNS Reaal 75,9%.

De rest van de week vertoonden de beurzen een grillig koersverloop. Zo opende de AEX dinsdag tien punten in de min om uiteindelijk met een winst van 2,5% te sluiten. 'Kennelijk is men toch wat geschrokken van de extreme negativiteit', zei handelaar Rob Koenders van Harmony Vermogensbeheer dinsdag. Hij hoopte op een slotstand van boven 238 punten. 'Dan ziet het beeld er technisch gesproken weer wat beter uit.' De AEX wist die grens echter niet te doorbreken.

Ook de rest van de week bleef de beurs op en neer stuiteren. Zo schommelde de AEX-index woensdag de gehele dag rond een verlies van 2%. Dankzij een hogere opening van Wall Street krabbelde ook de Amsterdamse hoofdgraadmeter weer op, al was voor het herstel geen duidelijke aanwijzing te vinden. 'De beurs is momenteel volstrekt onvoorspelbaar', stelde André Sirks van Theodoor Gilissen.

Renteverlagingen
Donderdag jojode de beurs wederom heen en weer. Dan weer stond er winst op de borden, enkele uren later verlies en omgekeerd. Renteverlagingen van diverse centrale banken dreven de markten. Zo werd in Zweden de rente met 175 basispunten verlaagd naar 2%, de grootste renteverlaging sinds 1992. In Groot- Brittannië daalde de basisrente met een vol procentpunt van 3% naar 2% waarmee de rente op het laagste niveau sinds 1939 is beland. De Europese Centrale Bank zette de rentevoet op 2,5%, een verlaging van 75 basispunten. Het was de grootste renteverlaging sinds het bestaan van de Europese eenheidsmunt. Ofschoon renteverlagingen doorgaans goed zijn voor de aandelenmarkten, hadden de beurzen al rekening gehouden met de lagere rentestanden en eindigde de AEX met een kleine min.

Op de laatste handelsdag van de week incasseerden aandelen opnieuw een flinke tik. Ditmaal waren het Amerikaanse banencijfers die beleggers tot somberheid stemden. De werkgelegenheid in de VS daalde in november met 533.000 banen, ruim boven de gemiddelde verwachting in de markt. Het grootste banenverlies in 34 jaar. Bovendien werd het cijfer over oktober nog naar beneden bijgesteld van een daling van 240.000 banen, naar 320.000 arbeidsplaatsen die verloren zijn gegaan.

De AEX-index sloot hierdoor de week in het rood af met een verlies van 4,72% op een slotstand van 229,44 punten, tegen een slot van 252,55 vorige week vrijdag.

Arnold Tankuş is redacteur van Het Financieele Dagblad. E-mail: tankus@fd.nl
© 2008 Het Financieele Dagblad

vrijdag 5 december 2008

Rentebesluiten stellen markten teleur

Aandelenmarkten duiken in de min na verlagingen van Zweden, Groot-Brittannië en de eurozone

Amsterdam
De aandelenmarkten werden gisteren gedreven door renteverlagingen van centrale banken. In eerste instantie was de richting omhoog, maar nadat de besluiten naar buiten waren gekomen, zakten de beurzen in de min.

Bij de opening van de handel, noteerden de beurzen nog vlak omdat de futures op de S&P 500 duidden op een lagere opening van Wall Street. Door het rentebesluit van de Zweedse centrale bank, dat hoger uitviel dan werd verwacht, rekenden beleggers ook op forse rentestappen van de Bank of England (BoE) en de Europese Centrale Bank (ECB).

In Zweden werd de rente met 175 basispunten verlaagd naar 2%, de grootste renteverlaging sinds 1992. Economen rekenden voor het besluit van de Zweedse 'Riksbank' gemiddeld op een daling van 100 basispunten. Hierdoor liepen de winsten van de Europese aandelenmarkten op. Mogelijk zouden ook de Bank of England (BoE) en de Europese Centrale Bank (ECB) met een groter dan verwachte rentestap komen, was de gedachte. Echt grote verrassingen bleven echter uit.

De BoE volgde vroeg in de middag door de basisrente met een vol procentpunt te verlagen van 3% naar 2%. Daarmee staat de rente op het laagste niveau sinds 1939. In een toelichting op het besluit zei de BoE tot de renteverlaging te zijn overgegaan wegens aanwijzingen dat het tempo van de neergang van de Britse economie toeneemt. De BoE verlaagde in november de rente al met 150 basispunten. Het rentebesluit viel de markt tegen, want op 100 basispunten was gerekend. Direct na bekendmaking leverden de indices de winsten in.

Ook de beslissing van de ECB stelde de markt teleur. De centrale bank van de vijftien landen die de euro als gemeenschappelijke munt hebben, zette de rentevoet op 2,5%, een verlaging van 75 basispunten. Het was de grootste renteverlaging sinds het bestaan van de Europese eenheidsmunt. Economen waren vooraf verdeeld: een groot deel rekende weliswaar op een verlaging van 50 basispunten, maar sommigen hadden ingezet op een daling van een vol procentpunt. 'Dit is beter dan een verlaging met 50 basispunten, maar de ECB is alweer de bank die als laatste op het feestje komt', zei econoom Laurent Bilke van Nomura International in Londen. 'De economie zit in een diepe recessie, dus de rentestanden moeten zo snel mogelijk naar beneden.'

Julian Callow, chef-econoom van Barclays Capital in Londen had ook liever een renteverlaging van een vol procentpunt gezien. 'De Europese economie zit in zwaar weer, maar het lijkt erop dat de ECB niet naar buiten kijkt. Een rentestap met 100 basispunten was veel beter geweest.'

Maar niet alle economen delen die mening. 'Het bankensysteem in de eurozone heeft ook problemen, al zijn deze niet zo groot als in de VS en Groot-Brittannië', aldus professor Philip Lane van het Trinity College in Dublin. 'We moeten niet vergeten dat de euro de afgelopen maanden flink is verzwakt tegenover de dollar, dat is een substituutvoor een renteverlaging.' De euro is sinds de piek van $ 1,60 in juli met 20% gedaald tegenover de munt. Gisteren noteerde één euro op $ 1,2624.

Macro-econoom Nick Kounis van Fortis rekende op een verlaging van 75 basispunten. 'De economie is duidelijk verslechterd in het vierde kwartaal en daarnaast is de inflatiedruk door de dalende olie- en grondstofprijzen flink verminderd. Monetair beleid is zoiets als koorddansen: je moet evenwicht zien te vinden en ik denk dat dat de ECB de juiste balans heeft gevonden.'

Een rentestap van een vol procentpunt was voor de ECB te veel van het goede geweest, stelt Kounis. 'Je moet niet vergeten dat dit de grootste renteverlaging uit de geschiedenis van de bank is. Bovendien is de ECB een stuk conservatiever ingesteld.' Volgens Kounis is het onduidelijk of de ECB in januari nog een renteverlaging zal doorvoeren. 'Trichet was een stuk voorzichtiger in zijn toelichting. Bij het vorige rentebesluit hintte hij duidelijk op een verlaging. Nu wilde hij niets zeggen over januari en herhaalde hij dat de bank al veel had gedaan.' Kounis verwacht ondanks de onduidelijke woorden van Trichet aan het eind van het eerste kwartaal een rentestand van 2% voor de eurozone.

Na het rentebesluit van de ECB verdwenen de opgebouwde winsten op de aandelenbeurzen als sneeuw voor de zon en zakten diverse indices snel weg. Dat de beurzen de laatste maanden een uitermate grillig koersverloop kennen, werd duidelijk toen Wall Street opende. De verliezen werden dankzij een licht hogere opening weer weggewerkt. Uiteindelijk sloten de beurzen met kleine verliezen.

Arnold Tankuş
© 2008 Het Financieele Dagblad

woensdag 3 december 2008

Rente gaat met grote passen de trap af

Australische centrale bank geeft startschot voor nieuwe serie renteverlagingen westerse centrale banken

Amsterdam
Een nieuwe ronde renteverlagingen is in de maak. Morgen komen de Bank of England (BoE) en de Europese Centrale Bank (ECB) afzonderlijk bijeen. De algemene verwachting in de markt is dat beide centrale banken de basisrente verder zullen verlagen om de economie te stimuleren.

Begin vorige maand verlaagde de BoE het belangrijkste rentetarief nog met 150 basispunten naar 3%. De ECB besloot het rentetarief terug te brengen van 3,75% tot 3,25%. Voormalig beleidsmaker van de BoE, Willem Buiter, verwacht dat de centrale bank de rente verder zal verlagen naar mogelijk 1,5%. Dit zou betekenen dat de BoE nogmaals een verlaging van 150 basispunten zal doorvoeren. Marktpartijen verwachten dat de ECB de rente met 50 basispunten terugbrengt, maar ook een daling van 75 basispunten wordt waarschijnlijk geacht.

De Australische centrale bank beet gisteren het spits af van een reeks monetaire versoepelingen door de basisrente met 100 basispunten te verlagen tot 4,25%. Daarmee is het rentetarief uitgekomen op het laagste niveau in zeven jaar. Sinds september heeft de centrale bank van Australië de rente al met 300 basispunten omlaag gebracht.

De Japanse centrale bank heeft niet meer zo veel ruimte voor renteverlagingen en besloot de rente ongewijzigd op 0,3% te laten. Wel kondigde de bank aan meer bedrijfsobligaties met een lagere waardering ('BBB') als onderpand te accepteren voor leningen aan banken. Daarnaast start de bank in het nieuwe jaar met een nieuwe kredietfaciliteit voor commerciële banken. De Japanse centrale bank kan bijna niet anders dan naar dit soort maatregelen te grijpen, want de basisrente verder laten zakken is nagenoeg onmogelijk.

Hetzelfde geldt voor de Amerikaanse Federal Reserve. Met een rentestand van 1% heeft de Federal Reserve nog maar weinig munitie om de recessie te bestrijden. Toch gaat Ben Bernanke, de voorzitter van het Amerikaanse stelsel van centrale banken, die munitie inzetten om de Amerikaanse economie uit het slop te trekken.

Verdere verlagingen van de rente op de korte termijn, zijn 'zeker aannemelijk', aldus Bernanke maandagavond in een speech in de staat Texas. De markt rekent op een verlaging van 50 basispunten bij de volgende bijeenkomst van de Fed op 15 en 16 december. Nog één stap van 50 basispunten, of twee stappen van 25 en een percentage van nul is bereikt. Een lagere rente kan helpen om de hypotheekrente te drukken en leenkosten voor consumenten en bedrijven te verlagen. Maar gezien de ernstige gevolgen van de kredietcrisis is het de vraag of particulieren en bedrijven nog wel krediet willen, al is het goedkoop.

Bernanke gaf aan naar andere mogelijkheden te kijken om de geldhoeveelheid te verruimen. Zo opperde hij een plan om staatsleningen op te kopen.

De opmerkingen van de Fed-voorzitter zorgden maandag direct voor kopers van de tienjarige treasuries. Zelfs marktpartijen die menen dat Amerikaanse staatsobligaties nu te duur zijn, blijven kopen. Het rendement op het tienjarige Amerikaanse schatkistpapier, dat omgekeerd beweegt aan de koers, zakte naar 2,719%. Het laagste rendement in meer dan 31 jaar.

De dertigjarige Amerikaanse rente flirt momenteel met de stand van 3%. Maandag bereikte de zogeheten 'long bond' een rente van 3,1825%. Dit is de laagste rentevergoeding sinds het papier in 1977 voor het eerst de markt op ging. Eind 2007 bedroeg het rendement nog 4,45%.

De dertigjarige obligatie kent het beste renderende jaar sinds 1995. Dit jaar boekte de obligatie een totaal rendement van circa 28%, inclusief een winst van 15,6% in de maand november.

De vraag naar obligaties is inmiddels dusdanig hard opgelopen dat Merrill Lynch-econoom David Rosenberg spreekt van een nieuwe 'bubble', zoals technologieaandelen in 2000 en vastgoed zes jaar later. Rosenberg was slechts één van de elf van de 51 door Bloomberg gepolste economen die vorig jaar voorspelden dat de rentevergoedingen op treasuries dit jaar zouden dalen. Rosenberg ging destijds uit van een renteopslag dit jaar van 4,05% op de long bond en voorspelt nu dat de rentevergoeding erop oploopt naar 3,6% eind volgend jaar.

De laatste keer dat de dertigjarige zo in trek was, was in 1995, toen het optimisme in de markt toenam nadat de regering van toenmalig president Bill Clinton het begrotingstekort had weten om te buigen in een overschot. Hierdoor kon de overheid de verkoop van schatkistpapier beperken. Het tekort liep terug van $ 163,9 mrd in 1995 naar een recordoverschot van $ 236,9 mrd in 2000.

Arnold Tankuş
© 2008 Het Financieele Dagblad

donderdag 27 november 2008

Dieper graven

Beleggers in Rio Tinto zijn in mineur. Nadat mijnbouwbedrijf BHP Billiton het bod op de sectorgenoot had ingetrokken, stortte de koers van Rio in elkaar. Het aandeel Rio leverde dinsdag maar liefst 37% in. Het was de grootste daling voor het aandeel sinds 1987. BHP werd beloond met een winst van 7%.

BHP, het grootste mijnbouwconcern ter wereld, deed begin dit jaar een vijandig bod op Rio van circa $ 155 mrd. De bieding was volledig in aandelen. Omdat ook de koers van BHP door de kredietcrisis en fors gedaalde grondstoffenprijzen hard onderuit is gegaan, was de waarde van het bod inmiddels gezakt tot zo'n $ 66 mrd.

BHP vond het vanwege de kredietcrisis en slechte marktomstandigheden niet langer verantwoord om Rio in te lijven. Bovendien had BHP mogelijk enkele onderdelen van de hand moeten doen om te voldoen aan eisen van de Europese mededingingsautoriteiten terwijl het nu net niet de juiste tijd is om kopers te vinden. Daarnaast had het concern weinig trek in de forse schuldenpositie van Rio Tinto van $ 42,1 mrd.

Om Rio te kunnen kopen had BHP $ 55 mrd moeten lenen, waarmee het de grootste lening uit de bedrijfsgeschiedenis in de boeken had gezet. Op dit vooruitzicht zette kredietbeoordelaar Standard & Poor's de beoordeling van BHP op 'negative'. S&P houdt hier voorlopig aan vast totdat het duidelijk wordt welke kant het management van BHP nu op wil.

Voor vermogensbeheerder BlackRock is het klip en klaar wat die richting moet zijn: BHP moet op zoek naar andere overnamekandidaten. Nu de acquisitie van Rio niet doorgaat, zal BHP zijn groei ergens anders vandaan moeten halen, stelt Evy Hambro, portefeuillebeheerder van het BlackRock World Mining Fund met een waarde van zo'n $ 4,7 mrd.

Volgens Hambro liggen er juist nu mogelijkheden voor BHP om andere grondstoffenproducenten voor een mooie prijs in te lijven. Niet alleen de koers van BHP is fors gedaald, ook sectorgenoten hebben het zwaar voor de kiezen gehad.

Neem het Brits-Zwitserse Xstrata. Dat concern zag begin oktober af van een bod op branchegenoot Lonmin. Het aandeel Xstrata is dit jaar met 76% in waarde gedaald en wordt nu verhandeld op 2,3 keer de jaarwinst. Een andere mijnbouwer, Anglo American, wordt momenteel gewaardeerd op 4,3 keer de winst.

Door de kredietcrisis krijgt een flink aantal kleinere spelers de financiering voor grote projecten niet rond. Hier kan BHP op inspelen, aldus Hambro. Door af te zien van de overname van Rio, heeft het bedrijf nu de sterkste kaspositie in de sector. Hierdoor kan BHP fungeren als financier en opkoper, maar wel op de voorwaarden van BHP. Het concern zit hierdoor in een luxe positie die het met de koop van Rio nooit had kunnen verwerven.

Arnold Tankuş
© 2008 Het Financieele Dagblad

woensdag 26 november 2008

Overnames grondstoffen op laag pitje

Kredietcrisis en dalende prijzen brengen consolidatieslag grondstoffensector knarsend tot stilstand

Amsterdam
Met het intrekken van het bod van $ 66 mrd op mijnbouwer Rio Tinto door branchegenoot BHP Billiton is gisteren voorlopig een einde gekomen aan de consolidatieslag in de grondstoffensector.

Door de sterk toenemende vraag vanuit de opkomende markten liepen de prijzen van grondstoffen zoals olie, goud, ijzer en koper tot dit jaar fors op. De stijgende prijzen waren de stuwende kracht voor de ene na de andere miljardenovername in de sector. Door de kredietcrisis en de snel gedaalde prijzen van diverse basismaterialen, is daar nu een eind aan gekomen.

BHP Billiton, het grootste mijnbouwbedrijf ter wereld, liet gisteren weten geen bod uit te brengen op sectorgenoot Rio Tinto. Volgens BHP zijn de verslechterende marktcondities en de crisis op de financiële markten de belangrijkste reden voor deze beslissing. BHP Billiton bracht in februari van dit jaar een vijandelijk bod uit op het Brits-Australische Rio Tinto.

'Ongetwijfeld is aan deze consolidatieslag even een einde gekomen', zegt Jurriaan Hofman, aandelenanalist van Iris, het onderzoeksbureau van de Rabobank en Robeco. 'Er is de afgelopen jaren al een enorme overnamegolf geweest, waardoor dit soort bedrijven nu met behoorlijke schuldniveaus zitten. Zij zullen zich nu concentreren op het afbouwen hiervan. Daardoor ontbreekt het nu aan slagkracht.'

Volgens Richard Keizer, portefeuillebeheerder van het fonds Basic Materials van ING Investment Management, valt het met de schuldposities van de bedrijven wel mee. 'Die zijn op een heel aanvaardbaar niveau, al is dit wel afhankelijk van de ontwikkeling van de economie.' Ook Keizer verwacht dat op korte termijn geen grote overnames worden gepleegd. 'Voor nieuwe deals is de financiering duur, zo niet onmogelijk geworden. Een overname als die van Rio Tinto moet door banken worden onderschreven. Zij moeten dat risico op de balans nemen. Daartoe zijn banken op dit moment gewoon niet bereid. Eerst moet de kredietmarkt zich weer normaliseren.'

Keizer denkt dat er nog wel kleine acquisities zullen worden gepleegd door de grote bedrijven. 'Dat zijn meestal bedrijven die op één project zitten en nu moeite hebben met de financiering ervan. Die gaan nu bij een grotere partij aankloppen.'

Niet alleen in de grondstoffensector, ook in de staalsector vond de afgelopen jaren een golf van consolidatie plaats, die ook in Nederland duidelijk merkbaar was. Zo nam het aan het Damrak genoteerde Mittal Steel in 2006 Arcelor over voor euro 18,6 mrd. Een jaar later kwam het Brits-Nederlandse Corus in handen van Tata Steel uit India voor euro 8,4 mrd.

Maar de kredietcrisis en de daaruit volgende economische neergang heeft ook de staalsector zwaar getroffen. ArcelorMittal liet deze maand weten de productie wereldwijd met gemiddeld 40% te verlagen. In september dacht de staalreus nog dat een verlaging van 15% toereikend zou zijn.

Gisteren maakte het Japanse Nippon Steel bekend de productieverlagingen te willen verdubbelen wegens een inzakkende vraag vanuit de autosector. 'De financiële crisis heeft een duidelijk effect op de reële economie', aldus Shoji Muneoka, topman van de Japanse staalproducent. 'Als de situatie verder verslechtert, zullen we de productieverlagingen nog verder moeten opvoeren.'

In Zuid-Korea neemt Dongkuk Steel, in grootte de derde staalproducent van het land, een week extra de tijd om na te denken over de overname van ingenieursbedrijf Ssanyong Engineering & Construction. Dongkuk wil heronderhandelen over de prijs. Korea Asset Management, die de verkoop van een belang van 50,7% leidt, weigert echter iets aan de prijs te doen. Dit ondanks dat het aandeel Ssanyong sinds juli met circa 67% is gedaald. Dongkuk wilde in eerste instantie omgerekend euro 283 mln betalen , gisteren noteerde het aandeel Ssanyong Won 6100, waarmee het belang nog circa euro 95 mln waard is.

Het aandeel Dongkuk steeg gisteren met 12%. Beleggers speculeerden dat het bedrijf het bod zal intrekken.

Voorlopig zijn overnames naar de achtergrond verdwenen, maar de meeste kenners verwachten dat zodra de economie aantrekt deze weer in aantal zullen toenemen.

'De cyclische vraag zakt nu in, maar dit was nooit het belangrijkste in deze consolidatieslag', zegt een portefeuillebeheerder die anoniem wenst te blijven. 'De echte stuwende kracht is schaarste. Dat is nu naar de achtergrond gedrongen, maar dat komt vanzelf weer terug, want het schaarsteprobleem is niet ineens verdwenen.'

Arnold Tankuş
© 2008 Het Financieele Dagblad